TAÉC 56: KHAÂM SÔN MOÄT MUÕI PHAÙ COÅNG

LÔØI DAÃN: Chö Phaät chaúng töøng ra ñôøi, cuõng khoâng moät phaùp cho ngöôøi. Toå sö chaúng töøng Taây sang, chöa bao giôø laáy taâm truyeàn trao. Chính vì thôøi nhaân chaúng lieãu, höôùng ngoaøi tìm caàu, troïn chaúng bieát döôùi goùt chaân chính mình coù moät ñoaïn ñaïi söï nhaân duyeân, ngaøn thaùnh doø tìm cuõng chaúng ñöôïc. Chæ laø hieän nay thaáy chaúng thaáy, nghe chaúng nghe, noùi chaúng noùi, bieát chaúng bieát, töø choã naøo ñöôïc ? Neáu chöa hay thaáu trieät, haõy nhaèm trong hang saén bìm hoäi laáy, thöû cöû xem ?

COÂNG AÙN: Thieàn khaùch Löông Toaïi hoûi Khaâm Sôn: Khi moät muõi teân phaù ba coång thì theá naøo ? Khaâm Sôn baûo: Daãn oâng chuû trong ba coång ra xem ? Löông noùi: Theá aáy thì bieát loãi aét caûi. Khaâm Sôn baûo: Laïi ñôïi khi naøo ? Löông noùi: Teân toát baén chaúng ñeán ñích, lieàn ra ñi. Khaâm Sôn goïi: Xaø-leâ laïi ñaây ! Löông xoay ñaàu. Khaâm Sôn naém ñöùng noùi: Moät muõi phaù ba coång haõy gaùc laïi, thöû vì Khaâm Sôn baén teân xem ? Löông suy nghó, Khaâm Sôn ñaùnh baûy gaäy, noùi: Haõy cho gaõ naøy nghi ba möôi naêm.

GIAÛI THÍCH: Thieàn khaùch Löông Toaïi cuõng thaät laø moät vieân chieán töôùng, nhaèm trong tay Khaâm Sôn xoay traùi loän phaûi, khieán rôi roi rôùt daây, roát sau ñaùng tieác cung gaõy teân maát. Tuy nhieân nhö theá, töôùng quaân hoï Lyù töï coù tieáng khen, chaúng ñöôïc phong haàu cuõng laø nhaøn. Coâng aùn naøy moät ra moät vaøo, moät baét moät thaû, ñöông cô thaáy maët ñeà, thaáy maët ñöông cô nhanh, troïn chaúng rôi nôi coù khoâng ñöôïc maát, goïi laø huyeàn cô, nhìn qua thaáy coù chuùt ít löïc löôïng, lieàn coù choã saåy chaân. Vò Taêng naøy cuõng laø haøng Thieàn taêng anh linh, ñaët caâu hoûi quaû laø kinh quaàn. Khaâm Sôn laø baäc Toâng sö taùc gia, lieàn bieát choã rôi cuûa caâu hoûi. Caâu hoûi “khi moät muõi teân thaáu ba coång thì theá naøo”, yù Khaâm Sôn traû lôøi, oâng baén ñöôïc haõy gaùc qua, thöû daãn oâng chuû trong ba coång ra xem ? Löông noùi “theá aáy thì bieát loãi aét caûi”, quaû thaät kyø ñaëc. Khaâm Sôn baûo: “Laïi ñôïi khi naøo ?” Xem kia ñoái ñaùp theá aáy, choã hoûi cuûa Khaâm Sôn khoâng coù chuùt ít thieáu troáng. Sau Thieàn khaùch Löông laïi noùi: “teân toát baén chaúng ñeán ñích”, phuûi aùo ra ñi. Khaâm Sôn vöøa thaáy y noùi theá aáy, lieàn goïi: Xaø-leâ laïi ñaây ! Thieàn khaùch Löông quaû nhieân naém chaúng ñöùng, xoay ñaàu laïi. Khaâm Sôn naém ñöùng noùi: “Moät muõi thaáu ba coång gaùc laïi, haõy vì Khaâm Sôn baén teân xem ?” Löông suy nghó, Khaâm Sôn ñaùnh baûy gaäy, theo sau cho y moät caâu chuù “haõy cho gaõ naøy nghi ba möôi naêm”. Hieän nay moät soá thieàn hoøa töû troïn baûo: Vì sao chaúng ñaùnh taùm gaäy hay saùu gaäy, chæ ñaùnh baûy gaäy ? Kia baûo thöû vì Khaâm Sôn baén teân xem, lieàn ñaùnh. Theá laø gioáng thì cuõng gioáng, phaûi thì chöa phaûi. Coâng aùn naøy phaûi trong hoâng ngöïc chaúng chöùa tí xíu ñaïo lyù so saùnh, vöôït ngoaøi ngoân ngöõ, môùi coù moät caâu phaù ba coång vaø coù choã baén teân. Neáu coøn phaûi vaø quaáy thì doø tìm chaúng ñöôïc. Vò Taêng khi aáy, neáu laø haûo haùn Khaâm Sôn cuõng bò nguy hieåm, ñaõ khoâng theå haønh leänh naøy, chaúng khoûi ñaûo haønh. Haõy noùi oâng chuû trong coång cöùu kính laø ngöôøi naøo ? Xem Tuyeát Ñaäu tuïng ra:

TUÏNG:   Döõ quaân phoùng xuaát quan trung chuû

                Phoùng tieãn chi ñoà maïc maõng loã

                Thuû caù nhaõn heà nhó taát lung

                Xaû caù nhó heà muïc song coå.

                Khaû laân nhaát phoác phaù tam quan

                Ñích ñích phaân minh tieãn haäu loâ.

                Quaân baát kieán

                Huyeàn Sa höõu ngoân heà

                Ñaïi tröôïng phu tieân thieân vi taâm Toå.

DÒCH:   Chuû nhaân trong coång vì anh daãn

               Nhöõng keû baén teân chôù sô hôû

               Giöõ con maét chöø tai ñieác roài

               Boû loã tai chöø hai maét toái.

               Ñaùng thöông moät muõi phaù tam quan

               Quaû thaät ñöôøng sau teân quaù roõ.

                Anh chaúng thaáy

                Huyeàn Sa coù lôøi chöø

               Ñaïi tröôïng phu tieân thieân laø taâm Toå.

GIAÛI TUÏNG: Baøi tuïng naøy coù maáy caâu ruùt trong baøi tuïng Qui Toâng. Ngaøy xöa Qui Toâng nhaân laøm baøi tuïng neân laáy hieäu laø Qui Toâng. Trong toâng moân goïi ñoù laø noùi leân toâng chæ. Sau naøy Ñoàng An nghe chuyeän baûo: Löông Coâng kheùo baén teân maø khoâng hay truùng ñích. Coù vò Taêng hoûi: Theá naøo ñöôïc truùng ñích ? Ñoàng An baûo: Chuû trong coång laø ngöôøi naøo ? Sau coù vò Taêng thuaät laïi cho Khaâm Sôn, Khaâm Sôn noùi: Löông Coâng theá aáy vaãn chöa khoûi ñöôïc caùi mieäng Khaâm Sôn. Tuy nhieân nhö theá, Ñoàng An chaúng phaûi haûo taâm. Tuyeát Ñaäu noùi “chuû nhaân trong coång vì anh daãn”. Môû maét cuõng ñuùng, nhaém maét cuõng ñuùng coù hình khoâng hình thaûy ñeàu chaët laøm ba khuùc. Caâu “nhöõng keû baén teân chôù sô hôû”, neáu baén teân gioûi thì chaúng sô hôû, neáu baén teân dôû thì baén laø sô hôû. Hai caâu “giöõ con maét chöø tai ñieác roài, boû loã tai chöø hai maét toái”, haõy noùi giöõ con maét vì sao loã tai ñieác ? Boû loã tai vì sao hai maét toái ? Lôøi naøy phaûi khoâng giöõ boû môùi hay thaáu ñöôïc, neáu coù giöõ boû thì khoù thaáy. Hai caâu “ñaùng thöông moät muõi phaù tam quan, quaû thaät ñöôøng sau teân quaù roõ”: Khi Thieàn khaùch Löông hoûi theá naøo moät muõi phaù ba coång, Khaâm Sôn baûo daãn oâng chuû trong coång ra xem, cho ñeán roát sau coâng aùn cuûa Ñoàng An thaûy laø ñöôøng sau cuûa teân. Cöùu kính phaûi theá naøo ? “Anh chaúng thaáy, Huyeàn Sa coù lôøi chöø, ñaïi tröôïng phu tieân thieân laø taâm Toå.” Bình thöôøng cho taâm laø cöïc taéc Toå toâng.  Trong ñaây taïi sao tröôùc khi trôøi ñaát chöa sanh vaãn cho laø Toå  cuûa taâm naøy ? Neáu bieát roõ caùi thôøi tieát naøy môùi roõ ñöôïc oâng chuû trong coång. Quaû thaätõ ñöôøng sau teân quaù roõ, neáu caàn truùng ñích sau muõi teân roõ raøng coù ñöôøng. Haõy noùi theá naøo laø ñöôøng sau muõi teân ? Phaûi töï ñem heát tinh thaùi môùi ñöôïc. Caâu “ñaïi tröôïng phu tieân thieân laø taâm Toå”, Huyeàn Sa thöôøng laáy caâu naøy daïy chuùng, ñaây laø trong tuïng Qui Toâng. Tuyeát Ñaäu laàm duøng cho laø lôøi cuûa Huyeàn Sa. Hieän nay ngöôøi tham hoïc cho taâm naøy laø Toå toâng, duø tham ñeán ñöùc Phaät Di-laëc ra ñôøi cuõng chöa hoäi. Neáu laø keû ñaïi tröôïng phu, taâm vaãn laø con chaùu. Trôøi ñaát chöa phaân ñaõ laø ñaàu thöù hai. Haõy noùi chính khi aáy, laøm sao laø tröôùc trôøi ñaát ?

?

TAÉC 57: TRIEÄU CHAÂU KEÛ TÔÙ RUOÄNG NHAØ

LÔØI DAÃN: Tröôùc khi chöa thaáu ñöôïc, nhö nuùi baïc vaùch saét, ñeán khi thaáu ñöôïc, chính mình xöa nay laø vaùch saét nuùi baïc. Hoaëc coù ngöôøi hoûi: Phaûi laøm sao ? Chæ noùi vôùi y: Neáu nhaèm trong aáy baøy ñöôïc moät cô thaáy ñöôïc moät caûnh, ngoài ñoaïn yeáu taân, chaúng thoâng phaøm Thaùnh, chöa laø vieäc phaàn ngoaïi. Neáu chöa ñöôïc nhö theá, xem laáy boùng daùng coå nhaân.

COÂNG AÙN: Taêng hoûi Trieäu Chaâu: “Chí ñaïo khoâng khoù, chæ hieàm giaûn traïch”, theá naøo laø chaúng giaûn traïch ? Trieäu Chaâu ñaùp: Treân trôøi döôùi trôøi,  chæ ta hôn heát. Taêng thöa: Ñaây vaãn laø giaûn traïch. Trieäu Chaâu baûo: Keû tôù ruoäng nhaø, choã naøo laø giaûn traïch ? Taêng khoâng ñaùp ñöôïc.

GIAÛI THÍCH: Taêng hoûi Trieäu Chaâu chí ñaïo khoâng khoù chæ hieàm giaûn traïch, trong baøi Tín Taâm Minh cuûa Tam Toå môû ñaàu laø hai caâu naøy. Coù nhieàu ngöôøi hieåu laàm. Vì sao ? Chí ñaïo voán khoâng khoù cuõng khoâng chaúng khoù, chæ laø chæ hieàm giaûn traïch. Neáu hieåu theá aáy moät muoân naêm cuõng chöa moäng thaáy. Trieäu Chaâu thöôøng laáy caâu naøy hoûi ngöôøi. Vò Taêng ñem caâu naøy hoûi laïi Trieäu Chaâu. Neáu nhaèm treân ngoân cuù tìm thì vò Taêng naøy laø kinh thieân ñoäng ñòa. Neáu chaúng ôû treân ngoân cuù laïi laøm sao ? - Laïi tham ba möôi naêm, caây choát cöûa naøy phaûi xoay ñöôïc môùi mong môû ra. Nhoå raâu coïp phaûi laø coù thuû ñoaïn boån phaän môùi ñöôïc. Vò Taêng naøy chaúng ngaïi nguy vong, daùm nhoå raâu coïp, noùi raèng: “Vaãn coøn giaûn traïch.” Trieäu Chaâu nhaèm mieäng lieàn bít, noùi: “Keû tôù ruoäng nhaø, choã naøo laø giaûn traïch ?” Neáu hoûi ñeán keû khaùc lieàn thaáy tay chaân roái loaïn, ñaâu ngôø laõo naøy laø baäc taùc gia, nhaèm choã ñoäng khoâng ñöôïc lieàn ñoäng, choã xoay khoâng ñöôïc lieàn xoay. Neáu oâng thaáu ñöôïc, taát caû ngoân cuù aùc ñoäc, nhaãn ñeán ngaøn sai muoân traïng hí luaän ôû theá gian, ñeàu laø thöôïng vò ñeà-hoà. Neáu ñeán ñöôïc choã thaät, môùi thaáy Trieäu Chaâu loøng son töøng maûnh. Keû tôù ruoäng nhaø laø tieáng ngöôøi laøng Phöôùc Ñöôøng maéng ngöôøi gioáng nhö khoâng yù trí. Vò Taêng naøy noùi “vaãn coøn giaûn traïch”. Trieäu Chaâu baûo: “Keû tôù ruoäng nhaø, choã naøo laø giaûn traïch ?” Caëp maét Toâng sö phaûi ñeán theá aáy, nhö chim caùnh vaøng vaïch bieån baét roàng nuoát. Tuyeát Ñaäu tuïng ra:

TUÏNG:           Tôï haûi chi thaâm

                        Nhö sôn chi coá

                        Vaên manh loäng khoâng lyù maõnh phong

                        Löõ nghò haùm ö thieát truï.

                        Giaûn heà traïch heà

                        Ñöông hieân boá coå.

DÒCH:             Gioáng nhö bieån saâu

                        Döôøng theå nuùi cöùng

                        Muoãi nhaëng ôû trong gioù maïnh ñuøa

                        Caøo kieán lay caây coïc saét.  

                        Giaûn chöø traïch chöø

                        Ngay hieân treo troáng.

GIAÛI TUÏNG: Tuyeát Ñaäu chuù hai caâu “gioáng nhö bieån saâu, döôøng theå nuùi cöùng”. Taêng noùi vaãn laø giaûn traïch. Tuyeát Ñaäu noùi vò Taêng naøy gioáng nhö “muoãi nhaëng ôû trong gioù maïnh ñuøa, caøo kieán lay caây coïc saét”. Tuyeát Ñaäu khen oâng aáy lôùn maät. Vì sao ? Ñaây laø ngöôøi treân duøng maø y daùm noùi theá aáy. Trieäu Chaâu  cuõng  khoâng tha y, noùi: “Keû tôù ruoäng nhaø, choã naøo laø giaûn traïch ?” Ñaâu chaúng phaûi gioù maïnh coïc saét sao ? Hai caâu “giaûn chöø traïch chöø, ngay hieân treo troáng”, roát sau Tuyeát Ñaäu ñeà khôûi baûo cho ñöôïc soáng. Neáu bieát ñöôïc möôøi phaàn minh baïch, sau naøy oâng töï lieãu vaäy. Taïi sao ? Ñaâu chaúng thaáy noùi: Muoán ñöôïc thaân thieát, chôù ñem hoûi ñeán hoûi. Theá neân “ngay hieân treo troáng”.

?

TAÉC 58: TRIEÄU CHAÂU BOÁI ROÁI

COÂNG AÙN: Taêng hoûi Trieäu Chaâu: “Chí ñaïo khoâng khoù, duy hieàm giaûn traïch”, phaûi laø saøo huyeät cuûa thôøi nhaân chaêng ? Trieäu Chaâu ñaùp: “Ñaõ coù ngöôøi hoûi toâi, maø maõi ñeán naêm naêm vaãn coøn boái roái.”           

GIAÛI THÍCH: Trieäu Chaâu bình sanh chaúng haønh gaäy heùt, maø duøng ñöôïc coøn hôn gaäy heùt. Vò Taêng naøy hoûi raát kyø quaùi, neáu khoâng phaûi laø Trieäu Chaâu thì khoù ñaùp ñöôïc cho y. Bôûi Trieäu Chaâu laø haøng taùc gia, chæ noùi vôùi y “ñaõ coù ngöôøi hoûi toâi, maõi ñeán naêm naêm vaãn coøn boái roái”. Choã hoûi vaùch cao ngaøn nhaãn, choã ñaùp cuõng chaúng nheï hôn. Neáu theá aáy hoäi, chính laø ñöông ñaàu, neáu chaúng theá aáy hoäi, chôù khôûi so tính ñaïo lyù. Ñaâu chaúng thaáy Toâng Ñaïo giaû truï Ñaàu Töû, luùc coøn ôû trong hoäi Tuyeát Ñaäu laøm thô kyù, Tuyeát Ñaäu daïy tham “chí ñaïo khoâng khoù, duy hieàm giaûn traïch”, nôi ñaây coù tænh. Moät hoâm, Tuyeát Ñaäu hoûi: Chí ñaïo khoâng khoù, duy hieàm giaûn traïch, yù nghóa theá naøo ? Toâng noùi: Suùc sanh, suùc sanh. Sau Toâng ôû aån taïi Ñaàu Töû, phaøm ñi truï trì  ñeàu laáy caø-sa goùi giaày coû chung vôùi kinh saùch. Coù vò Taêng hoûi: Theá naøo laø toâng phong cuûa Ñaïo giaû ? Toâng ñaùp: Caø-sa goùi giaày coû. Taêng hoûi: Chöa bieát yù chæ theá naøo ? Toâng noùi: Döôùi chaân traàn toaøn gai goùc. Vì theá, noùi cuùng Phaät chaúng ôû nhieàu höông, neáu vöôït qua khoûi thì baét tha taïi ta. Ñaõ laø moät hoûi moät ñaùp roõ raøng hieän thaønh, taïi sao Trieäu Chaâu laïi noùi boái roái ? Haõy noùi phaûi laø saøo huyeät cuûa thôøi nhaân chaêng ? Trieäu Chaâu ôû trong saøo huyeät ñaùp y, hay ôû ngoaøi saøo huyeät ñaùp y ? Phaûi bieát vieäc naøy khoâng ôû treân ngoân cuù. Coù ngöôøi tin ñöôïc ñeán thaáu xöông thaáu tuûy, nhö roàng gaëp nöôùc, tôï coïp töïa nuùi.

TUÏNG:     Töôïng vöông taàn thaân

                  Sö töû hao hoáng

                  Voâ vò chi ñaøm

                  Taéc ñoaïn nhaân khaåu

                  Nam Baéc Ñoâng Taây

                  OÂ phi thoá taåu.

DÒCH:      Voi chuùa gaàm göø

                  Sö töû haàm heùt

                  Noùi baøn voâ vò         

                  Mieäng ngöôøi bít laáp

                  Nam Baéc Ñoâng Taây      

                  Quaï bay thoû chaïy.

GIAÛI TUÏNG: Trieäu Chaâu noùi ñaõ coù ngöôøi hoûi toâi, maõi ñeán naêm naêm vaãn coøn boái roái, gioáng nhö “voi chuùa gaàm göø, sö töû haàm heùt”. Boán caâu sau “noùi baøn voâ vò, mieäng ngöôøi bít laáp, Nam Baéc Ñoâng Taây, quaï bay thoû chaïy”, Tuyeát Ñaäu neáu khoâng coù caâu roát sau thì choã naøo laïi coù Tuyeát Ñaäu ? Ñaõ laø quaï bay thoû chaïy, haõy noùi Trieäu Chaâu, Tuyeát Ñaäu, Sôn taêng cöùu kính rôi ôû choã naøo ?

?

TAÉC 59: TRIEÄU CHAÂU SAO CHAÚNG DAÃN HEÁT

LÔØI DAÃN: Truøm trôøi bao ñaát, vöôït Thaùnh sieâu phaøm, treân ñaàu traêm coû chæ ra Nieát-baøn dieäu taâm, trong röøng binh khí ñieåm ñònh ñöôïc maïng maïch cuûa Thieàn taêng. Haõy noùi thöøa aân löïc ngöôøi naøo ñöôïc theá aáy, thöû cöû xem ?

COÂNG AÙN: Taêng hoûi Trieäu Chaâu: “Chí ñaïo khoâng khoù, duy hieàm giaûn traïch” vöøa coù noùi naêng laø giaûn traïch, Hoøa thöôïng vì ngöôøi theá naøo ? Trieäu Chaâu baûo: Sao chaúng daãn heát lôøi naøy ? Taêng thöa: Con chæ nhôù ñeán ñoù. Trieäu Chaâu baûo: Chæ laø chí ñaïo khoâng khoù, duy hieàm giaûn traïch.

GIAÛI THÍCH: Trieäu Chaâu noùi chæ laø chí ñaïo khoâng khoù, duy hieàm giaûn traïch, nhö choïi ñaù nhaùng löûa, tôï laøn ñieän chôùp, baét tha soáng cheát, ñöôïc töï taïi nhö theá. Caùc nôi ñeàu noùi: Trieäu Chaâu coù loái bieän luaän sieâu quaàn. Trieäu Chaâu bình thöôøng daïy chuùng coù moät thieân naøy: Chí ñaïo khoâng khoù, duy hieàm giaûn traïch, vöøa coù noùi naêng laø giaûn traïch laø minh baïch. Laõo taêng chaúng ôû trong minh baïch, caùc oâng laïi tieác giöõ hay khoâng ? Coù vò Taêng hoûi: Ñaõ chaúng ôû trong minh baïch laïi tieác giöõ caùi gì ? Trieäu Chaâu noùi: Ta cuõng khoâng bieát. Taêng thöa: Hoøa thöôïng ñaõ khoâng bieát, vì sao noùi chaúng ôû trong minh baïch ? Trieäu Chaâu baûo: Hoûi vieäc thì ñöôïc, leã baùi roài ra. Veà sau, vò Taêng naøy chæ baùm choã sô hôû kia ñi hoûi Trieäu Chaâu, hoûi haún laø kyø ñaëc, song chæ laø taâm haønh. Neáu laø ngöôøi khaùc khoâng laøm gì ñöôïc y, nhöng vôùi Trieäu Chaâu laø haøng taùc gia, lieàn noùi “sao chaúng daãn heát lôøi naøy”. Vò Taêng cuõng bieát chuyeån thaân nhaû hôi, lieàn noùi “con chæ nhôù ñeán ñoù”, döôøng nhö ñaõ ñöôïc an baøi. Trieäu Chaâu tuøy thanh nieâm khôûi lieàn ñaùp chaúng caàn suy tính. Coå nhaân goïi ñoù laø töông tuïc, cuõng raát khoù. Sö bieän roàng raén, phaân toát xaáu, quaû laø haøng boån phaän taùc gia. Trieäu Chaâu moùc ñi troøng maét cuûa vò Taêng naøy, maø chaúng phaïm muõi nhoïn, chaúng maéc suy tính, töï nhieân hay kheùo. OÂng goïi laø caâu coù cuõng chaúng ñöôïc, goïi laø caâu khoâng cuõng chaúng ñöôïc, goïi laø caâu chaúng coù chaúng khoâng cuõng chaúng ñöôïc, ly töù cuù tuyeät baùch phi. Vì sao ? Neáu luaän vieäc naøy nhö choïi ñaù nhaùng löûa, tôï laøn ñieän chôùp, phaûi nhìn nhanh môùi thaáy. Neáu laø truø tröø nghó nghò chaúng khoûi tan thaân maát maïng. Tuyeát Ñaäu tuïng ra:

TUÏNG:           Thuûy saùi baát tröôùc

                        Phong xuy baát nhaäp

                        Hoå boä long haønh

                        Quæ haøo thaàn khaáp

                        Ñaàu tröôøng tam xích tri thò thuøy ?

                        Töông ñoái voâ ngoân ñoäc tuùc laäp.

DÒCH:             Nöôùc röôùi chaúng dính

                        Gioù thoåi chaúng loït

                        Coïp böôùc roàng ñi

                        Quæ than thaàn khoùc

                        Ñaàu daøi ba thöôùc bieát laø ai ?

                        Ñoái dieän khoâng lôøi moät chaân ñöùng.

GIAÛI TUÏNG: Boán caâu “nöôùc röôùi chaúng dính, gioù thoåi chaúng loït, coïp böôùc roàng ñi, quæ than thaàn khoùc”, khoù coù choã cho oâng gaëm nhaám. Boán caâu tuïng naøy laø lôøi ñaùp cuûa Trieäu Chaâu, gioáng nhö roàng bay coïp nhaûy. Vò Taêng naøy chæ ñöôïc moät tröôøng xaáu hoå. Chaúng nhöõng vò Taêng naøy, duø cho quæ cuõng than, thaàn cuõng khoùc, gioáng nhö gioù thoåi coû nghieâng. Hai caâu roát sau ñaùng goïi laø ngöôøi thaân ñöôïc, “ñaàu daøi ba thöôùc bieát laø ai, ñoái dieän khoâng lôøi moät chaân ñöùng”. Coù vò Taêng hoûi coå ñöùc: Theá naøo laø Phaät ? Coå ñöùc ñaùp: Ñaàu daøi ba thöôùc, coå daøi hai taác. Tuyeát Ñaäu daãn duøng, chöa bieát quí vò laïi hieåu chaêng ? Sôn taêng cuõng chaúng hieåu. Tuyeát Ñaäu moät luùc thoaùt theå veõ ra hình Trieäu Chaâu ôû ñaây roài. Quí vò phaûi chín chaén ñeå maét xem.

?

TAÉC 60: VAÂN MOÂN CAÂY GAÄY HOÙA ROÀNG

LÔØI DAÃN: Chö Phaät cuøng chuùng sanh xöa nay khoâng khaùc, nuùi soâng cuøng chính mình ñaâu coù sai bieät, vì sao laïi laãn thaønh hai beân ? Neáu hay xoay laên thoaïi ñaàu, ngoài ñoaïn yeáu taân, boû qua töùc chaúng ñöôïc. Neáu chaúng boû qua thì troïn ñaïi ñòa chaúng tieâu moät caùi naém. Theá naøo laø choã xoay laên thoaïi ñaàu, thöû cöû xem ?

COÂNG AÙN: Vaân Moân caàm caây gaäy chæ chuùng noùi: Caây gaäy hoùa laøm roàng, nuoát heát caøn khoân roài vaäy, nuùi soâng ñaát lieàn choã naøo ñöôïc ?

GIAÛI THÍCH: Nhö Vaân Moân noùi caây gaäy hoùa laøm roàng, nuoát heát caøn khoân roài vaäy, nuùi soâng ñaát lieàn choã naøo ñöôïc ? Neáu noùi coù aét muø, neáu noùi khoâng aét cheát, laïi thaáy Vaân Moân choã vì ngöôøi chaêng ? Traû caây gaäy laïi cho ta. Ngöôøi nay chaúng hoäi choã rieâng baøy cuûa Vaân Moân, laïi noùi töùc saéc minh taâm, gaù vaät baøy lyù. Nhö ñöùc Phaät Thích-ca boán möôi chín naêm thuyeát phaùp, khoâng theå khoâng bieát caùi nghò luaän naøy, côù sao laïi ñöa caønh hoa, Ca-dieáp cöôøi chuùm chím ? OÂng giaø naøy laïi hoà ñoà noùi: Ta coù chaùnh phaùp nhaõn taïng Nieát-baøn dieäu taâm, phaân phoù cho Ma-ha Ca-dieáp. Laïi ñaâu caàn rieâng truyeàn taâm aán. Quí vò ñaõ laø khaùch döôùi cöûa Toå sö, laïi roõ ñöôïc caùi taâm rieâng truyeàn chaêng ? Trong ngöïc neáu coù moät vaät thì nuùi soâng ñaát lieàn quaû nhieân hieän tieàn, trong ngöïc neáu khoâng moät vaät thì beân ngoaøi toaøn khoâng maûy tô, noùi gì lyù cuøng trí hieäp, caûnh cuøng thaàn hoäi. Côù sao ? Bôûi moät hoäi thì taát caû hoäi, moät saùng thì taát caû saùng. Tröôøng Sa noùi: “Ngöôøi hoïc ñaïo maø chaúng bieát chaân, chæ vì töø xöa nhaän thöùc thaàn, voâ löôïng kieáp nay goác sanh töû, keû si lieàn goïi ngöôøi xöa nay.” Neáu chôït ñaäp tan aám giôùi, thaân taâm nhaát nhö, ngoaøi thaân khoâng thöøa, vaãn chöa ñöôïc moät nöûa, noùi gì laø töùc saéc minh taâm, gaù vaät baøy lyù. Coå nhaân noùi: Moät haït buïi vöøa daáy, ñaïi ñòa toaøn thaâu. Haõy noùi laø haït buïi naøo ? Neáu bieát ñöôïc haït buïi naøy thì bieát ñöôïc caây gaäy. Vöøa naém caây gaäy ñöa leân lieàn thaáy tung hoaønh dieäu duïng. Noùi thoaïi theá aáy, sôùm thaønh saén bìm roài, huoáng laø laïi hoùa laøm roàng. Taïng chuû Khaùnh noùi: 5048 quyeån laïi coù noùi thoaïi theá aáy chaêng ? Vaân Moân coù khi nhaèm choã caây gaäy ñöa ra toaøn cô ñaïi duïng, vì ngöôøi moät caùch linh ñoäng. Ba Tieâu daïy chuùng: Loã muõi cuûa Thieàn taêng troïn ôû treân ñaàu caây gaäy. Vónh Gia cuõng noùi: “Chaúng phaûi tieâu hình vieäc truyeàn roãng, gaäy baùu Nhö Lai coøn daáu veát.” Thuôû xöa Nhö Lai ôû choã Phaät Nhieân Ñaêng traûi toùc treân buøn ñeå ñoùn Phaät kia. Phaät Nhieân Ñaêng noùi: Choã naøy neân caát chuøa. Khi aáy coù moät vò Thieân töû beøn caëm moät coïng coû, noùi: Caát chuøa xong. Quí vò haõy noùi tin töùc naøy töø choã naøo ñöôïc ? Toå sö noùi: Ñaàu gaäy thuû chöùng, döôùi heùt thöøa ñöông. Haõy noùi thöøa ñöông caùi gì ? Chôït coù ngöôøi hoûi theá naøo laø caây gaäy, phaûi chaêng lieàn nhaøo loän ? phaûi chaêng lieàn voã tay ? Thaûy ñeàu laø ñuøa tinh hoàn, töùc cöôøi khoâng dính daùng. Tuyeát Ñaäu tuïng ra:

TUÏNG:   Truù tröôïng töû thoân caøn khoân

                Ñoà thuyeát ñaøo hoa laõng boân

                Thieâu vó giaû baát taïi noa vaân quaëc vuï

                Boäc tai giaû haø taát taùng ñaûm vong hoàn.

                Nieâm lieãu giaû

                Vaên baát vaên

                Tröïc tu saùi saùi laïc laïc

                Höu caùnh phaân phaân vaân vaân

                Thaát thaäp nhò boång thaû khinh thöù

                Nhaát baùch nguõ thaäp nan phoùng quaân.

DÒCH:    Caây gaäy naøy nuoát caøn khoân

                Luoáng noùi hoa ñaøo soùng ñöa

                Ñoát ñuoâi naøo bôûi gom maây cuoän muø

                Phôi mang naøo haún vôõ maät maát hoàn.

                Nieâm roài vaäy

                Nghe chaúng nghe               

                Phaûi laø saïch troïi thong dong

                Thoâi laïi laêng xaêng roái raém

                Baûy möôi hai gaäy vaãn tha nheï

                Moät traêm naêm chuïc khoù cho anh.

                Sö caàm gaäy böôùc xuoáng toøa, ñaïi chuùng moät luùc chaïy tan.

GIAÛI TUÏNG: Vaân Moân vì ngöôøi chìu uoán, Tuyeát Ñaäu vì ngöôøi chaët thaúng. Do ñoù, baùc haún hoùa laøm roàng, khoâng nhaän noùi nhö theá chæ laø “caây gaäy naøy nuoát caøn khoân”. Ñaïi yù Tuyeát Ñaäu muoán khôûi tình giaûi cuûa ngöôøi, neân noùi “luoáng noùi hoa ñaøo soùng ñöa”, chaúng caàn hoùa laøm roàng. Bôûi Voõ moân coù ba caáp soùng, moãi naêm ñeán thaùng ba hoa ñaøo troâi theo soùng, nhöõng caù lôùn hay loäi ngöôïc nöôùc nhaûy qua soùng lieàn hoùa laøm roàng. Tuyeát Ñaäu noùi duø hoùa laøm roàng cuõng laø noùi suoâng. “Ñoát ñuoâi naøo bôûi gom maây cuoän muø”, con caù nhaûy qua ñöôïc Voõ moân, töï coù löûa trôøi ñoát ñuoâi cuûa noù, roài gom maây cuoän muø bay ñi. YÙ Tuyeát Ñaäu noùi duø hoùa laøm roàng cuõng chaúng ôû choã gom maây cuoän muø. “Phôi mang naøo haún vôõ maät maát hoàn”, lôøi töïa trong Thanh Löông sôù noùi: “Chöùa chaát haïnh Boà-taùt coøn phaûi phôi mang ôû Long moân.” Ñaïi yù noùi caûnh giôùi Hoa Nghieâm chaúng phaûi ngöôøi tieåu ñöùc tieåu trí ñeán ñöôïc, nhö con caù nhaûy qua Long moân, qua chaúng khoûi bò ñieåm traùn trôû laïi, phaûi chòu khoán nôi baõi caùt vuõng caïn, phôi mang vaäy. YÙ Tuyeát Ñaäu noùi ñaõ ñieåm traùn trôû laïi aét vôõ maät tan hoàn. “Nieâm roài vaäy, nghe chaúng nghe”, laïi chuù cöôùc ôû döôùi raèng moät luùc vì oâng queùt saïch roài. Quí vò “phaûi laø saïch troïi thong dong, thoâi chôù laêng xaêng roái raém”. Neáu oâng laïi laêng xaêng roái raém thì maát ñi caây gaäy roài. “Baûy möôi gaäy vaãn tha nheï”, Tuyeát Ñaäu vì oâng tha caùi naëng duøng caùi nheï. Coå nhaân noùi: Baûy möôi hai gaäy trôû thaønh moät traêm naêm möôi. Ngöôøi nay hieåu laàm laïi tính theo soá muïc, lyù ñaùng phaûi baûy möôi laêm gaäy, vì sao chæ coù baûy möôi hai gaäy ? Ñaâu chaúng bieát coå nhaân yù taïi ngoân ngoaïi. Vì theá noùi: Vieäc naøy khoâng ôû trong ngoân cuù, khoûi bò ngöôøi sau xuyeân taïc. Lyù do Tuyeát Ñaäu daãn duïng, duø cho oâng ñöôïc saïch troïi thong dong, chính neân cho oâng baûy möôi hai gaäy, vaãn laø tha nheï. Neáu khoâng ñöôïc nhö theá, moät traêm naêm möôi gaäy khoù tha anh. Moät luùc tuïng xong, laïi caàm caây gaäy lôùp lôùp vì nhau. Tuy nhieân theá aáy, cuõng khoâng moät ngöôøi trong da coù maùu.

]