TAÉC 6: VAÂN MOÂN MOÃI NGAØY

ÑEÀU LAØ NGAØY TOÁT

COÂNG AÙN: Vaân Moân daïy: Ngaøy möôøi laêm veà tröôùùc chaúng hoûi oâng, ngaøy möôøi laêm veà sau noùi cho moät caâu xem ? Sö töï ñaùp theá: Moãi ngaøy ñeàu laø ngaøy toát.

GIAÛI THÍCH: Vaân Moân ban ñaàu tham vaán Muïc Chaâu, Muïc Chaâu ñoái ñaùp nhanh nhö ñieän xoay, thaät laø khoù nöông gaù. Sö bình thöôøng tieáp ngöôøi vöøa vaøo cöûa lieàn naém ñöùng baûo: Noùi ! Noùi ! Khôûi suy nghó lieàn bò xoâ ra, noùi: Caây duøi cuøn thôøi Taàn. Vaân Moân yeát kieán ñeán ba phen, môùi goõ cöûa, Muïc Chaâu hoûi: Ai ? Vaân Moân thöa: Vaên Yeån. Vöøa môû cöûa lieàn chaïy uøa vaøo. Muïc Chaâu naém ñöùng baûo: Noùi ! Noùi ! Vaân Moân suy nghó lieàn bò xoâ ra, Vaân Moân moät chaân coøn trong ngaïch cöûa, Muïc Chaâu ñoùng aäp cöûa laïi, nghieàn daäp baøn chaân Vaân Moân. Vaân Moân ñau quaù la to, boãng nhieân ñaïi ngoä. Sau naøy ngöõ maïch  tieáp ngöôøi cuûa Vaân Moân moät loái maãu möïc cuûa Muïc Chaâu. Vaân Moân ôû nhaø Thöôïng thô Traàn Thaùo ba naêm, Muïc Chaâu chæ ñeán hoäi Tuyeát Phong. Ñeán nôi, Sö lieàn ra chuùng hoûi: Theá naøo laø Phaät ? Tuyeát Phong baûo: Chôù noùi môù ! Vaân Moân leã baùi, ôû laïi ba naêm. Moät hoâm, Tuyeát Phong hoûi: Choã thaáy cuûa con theá naøo ? Vaân Moân thöa: Choã thaáy cuûa con cuøng chö Thaùnh khoâng ñoåi dôøi moät sôïi toùc maûy tô.

Thieàn sö Linh Thoï hai möôi naêm khoâng môøi chöùc Thuû toïa, thöôøng noùi: Thuû toïa cuûa ta sanh. Laïi noùi: Thuû toïa cuûa ta chaên traâu. Laïi noùi: Thuû toïa cuûa ta ñi haønh cöôùc. Boãng moät hoâm ñaùnh chuoâng sai chuùng ra tröôùc tam quan ñoùn Thuû toïa. Quaû thaät Vaân Moân ñeán, lieàn thænh vaøo lieâu Thuû toïa nghæ ngôi. Ngöôøi thôøi aáy goïi Linh Thoï laø Thieàn sö Tri Thaùnh, bôûi döï bieát tröôùc vieäc quaù khöù vò lai. Quaûng chuùa laø Löu vöông saép cöû binh, ñích thaân ñeán vieän thænh Sö quyeát ñònh toát xaáu. Linh Thoï ñaõ bieát tröôùc, vui veû ngoài tòch. Quaûng chuùa töùc giaän hoûi thò giaû: Hoøa thöôïng beänh luùc naøo ? Thò giaû ñaùp: Thaày khoâng heà coù beänh, coù moät phong thö baûo Haàu Vöông ñeán trao. Quaûng chuùa môû bì thaáy moät taám thieáp vieát: Con maét ngöôøi trôøi laø Thuû toïa trong chuøa. Quaûng chuùa hieåu yù lieàn döøng binh, thænh Vaân Moân xuaát theá truï Linh Thoï. Veà sau môùi truï Vaân Moân. Sö khai ñöôøng thuyeát phaùp coù Cuùc Thöôøng thò ñeán hoûi: Traùi Linh Thoï chín chöa ? Sö ñaùp: Troïng naêm naøo ñöôïc tin noù soáng ? OÂng laïi daãn nhaân duyeân Löu vöông xöa laø ngöôøi khaùch baùn höông… Sau Löu vöông phong thuïy Linh Thoï laø Tri Thaùnh Thieàn Sö. Linh Thoï ñôøi ñôøi chaúng maát thaàn thoâng. Vaân Moân coù ba ñôøi laøm vua neân maát thaàn thoâng. Löu vöông môøi Vaân Moân cuøng moät soá toân tuùc vaøo noäi cung nhaäp haï, caùc vò ñeàu cho ngöôøi trong noäi cung thöa hoûi vaø thuyeát phaùp, chæ coù Vaân Moân khoâng noùi cuõng khoâng ngöôøi thaân caän. Coù vò Tröïc ñieän vieát moät baøi keä daùn treân vaùch ñieän Ngoïc Bích:

                 Ñaïi trí tu haønh thuûy thò thieàn

                 Thieàn moân nghi maëc baát nghi huyeân

                 Vaïn ban xaûo thuyeát tranh nhö thaät

                 Du khöôùc Vaân Moân toång baát ngoân.

DÒCH:     Ñaïi trí tu haønh môùi laø thieàn

                 Cöûa thieàn neân laëng chôù neân huyeân                                           

                 Muoân ñieàu kheùo noùi ñaâu baèng thaät

                 Chæ coù Vaân Moân thaûy ngoài yeân.

Veà sau Sö truï trì Vaân Moân bình thöôøng thuyeát phaùp thích noùi thieàn ba chöõ: Coá, Giaùm, Di. Laïi noùi thieàn moät chöõ, nhö vò Taêng ñeán hoûi: Gieát cha gieát meï ñeán tröôùc Phaät saùm hoái, gieát Phaät Toå ñeán choã naøo saùm hoái ? Vaân Moân ñaùp: Loä (baøy). Laïi hoûi: Theá naøo laø chaùnh phaùp nhaõn taïng ? Vaân Moân ñaùp: Phoå (khaép). Quaû laø khoâng cho nghó nghò, ñeán choã baèng phaúng, laïi hay maéng ngöôøi: “ Neáu haï moät caâu noùi, gioáng heät caây coïc saét”. Veà sau xuaát phaùt ñöôïc boán vò hieàn trieát: Ñoäng Sôn Sô, Trí Moân Khoan, Ñöùc Sôn Maät, Höông Laâm Vieãn ñeàu laø baäc ñaïi Toâng sö. Höông Laâm laøm thò giaû möôøi taùm naêm, khi tieáp oâng Sö chæ goïi: Thò giaû Vieãn ! Vieãn ñaùp: Daï ! Sö noùi: Laø caùi gì ? Nhö theá ñeán möôøi taùm naêm, moät hoâm Vieãn ñaïi ngoä. Vaân Moân noùi: Töø nay veà sau ta khoâng coøn keâu ngöôi. Vaân Moân bình thöôøng tieáp ngöôøi hay duøng thuû ñoaïn cuûa Muïc Chaâu, thaät laø khoù beà gaù nöông, coù loái reøn luyeän thaùo choát nhoå ñinh. Tuyeát Ñaäu noùi: “Toâi meán Thieàu Döông (Vaân Moân) cô phong môùi ñònh, moät ñôøi vì ngöôøi nhoå ñinh thaùo choát.”

Sö buoâng caâu hoûi, hoûi chuùng: Ngaøy möôøi laêm veà tröôùc chaúng hoûi oâng, ngaøy möôøi laêm veà sau noùi cho moät caâu xem ? Quaû thaät ngoài döùt thieân sai, khoâng thoâng phaøm thaùnh. Töï ñaùp thay: Moãi ngaøy ñeàu laø ngaøy toát. Caâu “ngaøy möôøi laêm veà tröôùc” laø ngoài döùt thieân sai, caâu “ngaøy möôøi laêm veà sau” cuõng ngoài döùt thieân sai, khoâng noùi ngaøy mai laø möôøi saùu. Ngöôøi sau chæ quaûn theo lôøi sanh hieåu, coù dính daùng chuùt naøo. Vaân Moân laäp toâng phong aáy aét laø coù choã vì ngöôøi. Hoûi xong lieàn töï ñaùp thay: Moãi ngaøy ñeàu laø ngaøy toát. Caâu naøy thoâng suoát coå kim, töø tröôùc ñeán sau ñoàng thôøi ngoài döùt. Sôn taêng noùi thoaïi nhö theá cuõng laø theo lôøi sanh hieåu, ngöôøi gieát khoâng baèng töï gieát, vöøa khôûi ñaïo lyù laø rôi haàm rôùt hoá. Vaân Moân trong moät caâu ñeàu ñaày ñuû ba caâu, bôûi vì toâng chæ cuûa Ngaøi nhö theá. Noùi moät caâu caàn thieát phaûi qui toâng, neáu khoâng nhö theá töùc laø ñoã soaïn. Vieäc naøy khoâng cho nhieàu luaän thuyeát. Song ngöôøi chöa thaáu phaûi caàn nhö theá, neáu ngöôøi ñaõ thaáu lieàn thaáy yù chæ coå nhaân. Haõy xem Tuyeát Ñaäu laøm saén bìm:

TUÏNG:           Khöù khöôùc nhaát

                        Nieâm ñaéc thaát

                        Thöôïng haï töù duy voâ ñaúng thaát

                        Töø haønh ñaïp ñoaïn löu thuûy thanh

                        Tuùng quan taû xuaát phi caàm tích.

                        Thaûo nhung nhung

                        Yeân mòch mòch

                        Khoâng Sanh nham baïn hoa lang tòch

                        Ñôøn chæ kham bi Thuaán-nhaõ-ña

                        Maïc ñoäng tröôùc

                        Ñoäng tröôùc tam thaäp boång.

DÒCH:             Boû ñi moät

                        Naém ñöôïc baûy

                        Treân döôùi boán phöông khoâng ñoàng baäc

                        Thong dong ñaïp baët tieáng suoái reo

                        Phoûng xem veõ ñöôïc chim bay daáu.

                        Coû xanh rì

                        Khoùi traéng baïc

                        Khoâng Sanh beân nuùi hoa rôi loaïn

                        Khaûy tay laøm thaûm thaàn hö khoâng

                        Chôù ñoäng ñeán

                        Ñoäng ñeán aên ba möôi gaäy.

GIAÛI TUÏNG: Tuyeát Ñaäu tuïng coå taøi tình nhö theá, ngay ñaàu duøng Baûo kieám Kim Cang Vöông huôi moät caùi, nhieân haäu löôïc baøy chuùt ít phong qui. Tuy nhieân nhö theá, cöùu kính khoâng coù hai thöù hieåu. Hai caâu “boû ñi moät, naém ñöôïc baûy”, ña soá ngöôøi hieåu theo loái tính soá, baûo: boû ñi moät laø vieäc ngaøy möôøi laêm veà tröôùc. Tuyeát Ñaäu thaúng nôi ñaàu haï hai caâu aán phaù xong, laïi baøy cho ngöôøi thaáy “boû ñi moät, naém ñöôïc baûy”. Toái kî nhaèm trong ngoân cuù taïo keá soáng. Vì sao ? Vì baùnh in ñaâu coù nöôùc. Ngöôøi ta phaàn nhieàu rôi vaøo yù thöùc, caàn phaûi nhaèm veà tröôùc khi ngöõ cuù chöa sanh hoäi laáy môùi ñöôïc, ñaïi duïng hieän tieàn töï nhieân thaáy ñöôïc. Vì theá, ñöùc Thích-ca sau khi thaønh ñaïo, ôû nöôùc Ma-kieät-ñeà hai möôi moát ngaøy, Ngaøi suy nghó theá naøy: “Caùc phaùp töôùng tòch dieät, khoâng theå duøng lôøi noùi, ta ñaønh khoâng thuyeát phaùp, choùng vaøo Nieát-baøn.” Ñeán trong aáy tìm choã môû mieäng khoâng ñöôïc. Do söùc phöông tieän, Phaät vì naêm thaày Tyø-kheo noùi, cho ñeán ba traêm saùu möôi hoäi. Giaùo lyù moät ñôøi ñöùc Phaät chæ laø phöông tieän. Vì theá noùi, côûi aùo traân baûo, maëc aùo nhô xaáu. Baát ñaéc dó nhaèm trong nghóa moân thöù hai, caùi choã caïn heïp maø daãn duï caùc con. Neáu nhaèm treân choã toaøn veïn daïy ngöôøi, thì caû quaû ñaát khoâng coù moät ngöôøi nöûa ngöôøi. Haõy noùi theá naøo laø ñeä nhaát cuù ? Ñeán trong aáy, Tuyeát Ñaäu baøy chuùt ít yù cho ngöôøi thaáy. OÂng chæ treân chaúng thaáy coù chö Phaät, döôùi chaúng thaáy coù chuùng sanh, ngoaøi chaúng thaáy coù nuùi soâng, quaû ñaát, trong chaúng thaáy coù kieán vaên giaùc tri, gioáng heät ngöôøi cheát roài soáng laïi, daøi ngaén, toát xaáu nhoài thaønh moät khoái, moãi moãi ñem laïi cuõng khoâng coù thaáy khaùc. Nhieân haäu öùng duïng khoâng maát thích ñaùng, môùi thaáy ñöôïc choã Tuyeát Ñaäu noùi: “Boû ñi moät, naém ñöôïc baûy, treân döôùi boán beân khoâng ñoàng baäc.” Neáu nôi caâu naøy thaáu ñöôïc, lieàn laø treân döôùi boán beân khoâng ñoàng baäc, sum la vaïn töôïng coû caây ngöôøi suùc roõ raøng toaøn baøy gia phong cuûa chính mình. Vì theá noùi:

TUÏNG:   Vaïn töôïng chi trung ñoäc loä thaân

                Duy nhaân töï khaúng naõi phöông thaân

                Tích nieân maäu höôùng ñoà trung mích

                 Kim nhaät khaùn lai hoûa lí baêng.

DÒCH:    ÔÛ trong hieän töôïng rieâng baøy thaân

                Chæ ngöôøi töï nhaän môùi laø gaàn  

              Naêm xöa laàm nhaém treân ñöôøng kieám

               Nay môùi nhìn ra loø löûa baêng.

Treân trôøi döôùi trôøi chæ ta hôn heát. Ngöôøi ñôøi ña soá chaïy theo ngoïn chaúng tìm goác. Neáu tröôùc ñöôïc goác, töï nhieân gioù thoåi coû nghieâng, nöôùc ñoïng thaønh hoà. “Thong dong ñaïp baët tieáng suoái reo”, haønh ñoäng thö thaû maø tieáng nöôùc chaûy aøo aøo cuõng öng ñaïp baët. “Phoûng xem veõ ñöôïc chim bay daáu”, phoùng maét nhìn Ñeán trong ñaây, vaïc daàu loø löûa thoåi lieàn taét, caây kieám nuùi ñao heùt cuõng tan, chaúng phaûi laø vieäc khoù. Tuyeát Ñaäu ñeán ñaây, vì loøng töø bi, ngaïi ngöôøi ngoài trong caûnh giôùi voâ söï, laïi noùi: “Coû xanh rì, khoùi traéng baïc. sôû dó che laáp ñi lieàn ñöôïc Coû xanh rì, khoùi traéng baïc .Haõy noùi laø caûnh giôùi cuûa ngöôøi naøo ? Baûo laø “moãi ngaøy ñeàu laø ngaøy toát” ñöôïc chaêng ? Ñaùng töùc cöôøi khoâng dính daùng. Chính laø “thong dong ñaïp baët tieáng suoái reo” cuõng chaúng phaûi, “phoûng xem veõ ñöôïc chim bay daáu” cuõng chaúng phaûi, “coû xanh rì” cuõng chaúng phaûi, “khoùi traéng baïc” cuõng chaúng phaûi. Tuy taát caû ñeàu chaúng phaûi, chính laø “Khoâng sanh beân nuùi hoa rôi loaïn”. Caàn phaûi chuyeån qua beân kia môùi ñöôïc. Ñaâu chaúng thaáy Toân giaû Tu-boà-ñeà ngoài yeân trong nuùi, chö Thieân möa hoa taùn thaùn. Toân giaû hoûi: Trong khoâng möa hoa taùn thaùn laø ngöôøi naøo ? Chö Thieân thöa: Toâi laø Thieân Ñeá Thích. Toân giaû hoûi: Taïi sao oâng taùn thaùn ? Thieân thöa: Toâi troïng toân giaû noùi Baùt- nhaõ- ba-la- maät- ña hay. Toân giaû baûo: Toâi ñoái vôùi Baùt- nhaõ chöa töøng noùi moät chöõ, oâng vì sao taùn thaùn ? Thieân thöa: Toân giaû khoâng noùi, toâi khoâng nghe, khoâng noùi khoâng nghe laø chaân Baùt nhaõ. Thieân Ñeá Thích laïi möa hoa khaép ñaát. Tuyeát Ñaäu cuõng ñaõ laøm tuïng:

TUÏNG:   Vuõ quaù vaân ngöng hieåu baùn khai

                Soå phong nhö hoïa bích thoâi ngoâi

                Khoâng Sanh baát giaûi nham trung toïa

                Nhaï ñaéc Thieân hoa ñoäng ñòa lai.

DÒCH:    Möa taïnh maây ngöng saùng nöûa trôøi

                Veõ ra maáy ngoïn nuùi chaäp chuøng

                Khoâng Sanh  chaúng hieåu ngoài trong nuùi

                Lieàn ñöôïc Thieân hoa taùn khaép nôi.

Thieân Ñeá ñaõ möa hoa khaép ñaát, ñeán trong aáy laïi aån nuùp choã naøo ? Tuyeát Ñaäu laïi noùi:

TUÏNG:    Ngaõ khuûng ñaøo chi ñaøo baát ñaéc

                 Ñaïi phöông chi ngoaïi giai sung taéc

                 Mang mang nhieãu nhieãu tri haø cuøng

                 Baùt dieän thanh phong naëc y ngaéc.

DÒCH:     Toâi ngaïi troán ñi troán chaúng ñöôïc

                 Beân ngoaøi ñaïi phöông ñeàu ñaày ngaát

                 Laêng xaêng roái raém bieát sao cuøng       

                 Taùm höôùng gioù laønh thaàm maëc aùo.

Duø ñöôïc loät traàn toaøn thong dong troïn khoâng coù maûy may loãi laàm cuõng chöa laø cöïc taéc. Vaû laïi cöùu kính theá naøo môùi phaûi ? Neân xem tieáp vaên sau, “khaûy tay laøm thaûm thaàn Hö khoâng”. Tieáng Phaïn Thuaán-nhaõ-ña, phöông naøy dòch thaàn Hö khoâng. Laáy hö khoâng laøm th khoâng thaân xuùc chaïm, haøo quang Phaät soi môùi hieän ñöôïc thaân. Neáu luùc oâng gioáng nhö thaàn Hö khoâng, thì Tuyeát Ñaäu chính neân khaûy moùng tay buoàn thaûm. Tuyeát Ñaäu laïi noùi “chôù ñoäng ñeán”. Khi ñoäng ñeán thì sao ? Ngaøy saùng trôøi trong, môû maét nguû khoø.

?

TAÉC 7: HUEÄ SIEÂU HOÛI PHAÄT

LÔØI DAÃN: Moät caâu tröôùc tieáng ngaøn Thaùnh chaúng truyeàn, chöa töøng thaân caän nhö caùch Ñaïi thieân. Giaû söû nhaèm tröôùc tieáng bieän ñöôïc, caét ñaàu löôõi ngöôøi trong thieân haï, cuõng chöa phaûi laø ngöôøi taùnh thaùo. Do ñoù noùi: Trôøi khoâng theå che, ñaát khoâng theå chôû, hö khoâng khoâng theå dung, maët trôøi, maët traêng khoâng theå chieáu, choã khoâng Phaät rieâng xöng toân, môùi saùnh ñöôïc ñoâi phaàn. Neáu chöa nhö theá, thì ôû treân ñaàu sôïi loâng thaáu ñöôïc, phoùng ñaïi quang minh, baûy doïc taùm ngang ñoái phaùp töï taïi töï do, naém laïi ñöa ra caùi naøo cuõng phaûi. Haõy noùi ñöôïc caùi gì maø kyø ñaëc nhö theá ? Laïi hoûi ñaïi chuùng hoäi chaêng ? Khoå thaân töø tröôùc khoâng ai bieát, chæ coát baøn veà vieäc ñaïi coâng. Vieäc hieän nay haõy gaùc laïi, coâng aùn Tuyeát Ñaäu laïi theá naøo ? Xem laáy vaên sau.

COÂNG AÙN: Coù vò Taêng hoûi Phaùp Nhaõn: Hueä Sieâu xin hoûi Hoøa thöôïng theá naøo laø Phaät ? Phaùp Nhaõn ñaùp: OÂng laø Hueä Sieâu.

GIAÛI THÍCH: Thieàn sö Phaùp Nhaõn coù cô ñoàng thôøi thoát traùc (con keâu meï moå), ñuû duïng ñoàng thôøi thoát traùc, môùi hay ñaùp lôøi nhö theá. Coù theå noùi sieâu thanh vöôït saéc ñöôïc ñaïi töï taïi, naém buoâng moät luùc, soáng cheát taïi ta thaät laø kyø ñaëc. Song coâng aùn naøy caùc nôi thöông löôïng khaù nhieàu, khôûi hieåu theo tình giaûi chaúng ít. Hoï khoâng bieát coå nhaân phaøm buoâng ra moät lôøi, nöûa caâu ñeàu nhö choïi ñaù nhaùng löûa, laøn ñieän xeït, thaúng ñoù vaïch ra con ñöôøng chaùnh. Ngöôøi sau chæ quaûn chaïy treân ngoân cuù khôûi tình giaûi noùi: Hueä Sieâu chính laø Phaät, neân Phaùp Nhaõn ñaùp nhö theá. Hoaëc noùi, gioáng nhö ngöôøi côõi traâu tìm traâu. Hoaëc noùi, choã hoûi laø ñuùng ñaâu coù gì can thieäp. Neáu hieåu nhö theá, chaúng nhöõng coâ phuï chính mình, cuõng laø choân vuøi coå nhaân. Neáu caàn thaáy toaøn cô cuûa Phaùp Nhaõn, phaûi laø keû ñaùnh moät gaäy chaúng ngoaùi ñaàu, raêng nhö caây kieám, mieäng tôï chaäu maùu, nhaèm ngoaøi lôøi noùi bieát choã trôû veà, môùi coù ít phaàn töông öng. Neáu moãi moãi khôûi tình giaûi thì caû quaû ñaát, laø keû dieät chuûng toäc nhaø Phaät. Sieâu Thieàn khaùch ngay ñaây ñöôïc ngoä, vì bình thöôøng oâng oâm aáp nghieân cöùu, môùi ñöôïc döôùi moät caâu noùi nhö thuøng luûng ñaùy. Ñeán nhö Giaùm vieän Taéc ôû trong hoäi Phaùp Nhaõn cuõng chöa töøng tham thænh nhaäp thaát. Moät hoâm, Phaùp Nhaõn hoûi: Giaùm vieän Taéc sao chaúng vaøo thaát ? Taéc thöa: Hoøa thöôïng ñaâu khoâng bieát con ôû choã Thanh Laâm ñaõ coù choã thaâm nhaäp. Phaùp Nhaõn baûo: OÂng thöû vì ta cöû xem ? Taéc thöa: Con hoûi theá naøo laø Phaät ? Thanh Laâm ñaùp: Ñoàng töû Bính Ñinh ñeán xin löûa. Phaùp Nhaõn baûo: Lôøi kheùo, ngaïi oâng hieåu laàm, neân noùi laïi xem ? Taéc thöa: Bính Ñinh thuoäc veà löûa, ñem löûa ñi xin löûa, nhö con laø Phaät laïi ñi tìm Phaät. Phaùp Nhaõn baûo: Giaùm vieän quaû nhieân hieåu laàm roài. Taéc noåi xung, lieàn quaûy haønh lyù qua soâng ñi phaét. Phaùp Nhaõn noùi: Ngöôøi naøy neáu trôû laïi coù theå cöùu, neáu khoâng trôû laïi thì khoâng theå cöùu. Taéc ñi ñeán giöõa ñöôøng, töï xeùt: Phaùp Nhaõn laø thieän tri thöùc cuûa naêm traêm ngöôøi, haù laïi gaït ta sao ? Beøn trôû laïi taùi tham vaán. Phaùp Nhaõn baûo: OÂng hoûi ta, ta seõ vì oâng ñaùp. Taéc hoûi: Theá naøo laø Phaät ? Phaùp Nhaõn ñaùp: Ñoàng töû Bính Ñinh ñeán xin löûa. Taéc lieàn ñaïi ngoä. Hieän nay coù ngöôøi tröøng maét khôûi giaûi hoäi, neân noùi kia khoâng thöông tích chôù laøm thaønh thöông tích. Loaïi coâng aùn naøy, ngöôøi cöûu tham moät phen nghe cöû lieàn bieát choã rôi. Toâng Phaùp Nhaõn goïi ñoù laø “Tieãn phong töông truù” (Teân nhoïn choûi nhau). Chaúng duøng nguõ vò quaân thaàn, töù lieäu giaûn, chæ luaän tieãn phong töông truù laø gia phong cuûa toâng Phaùp Nhaõn nhö theá, döôùi caâu lieàn ñoù thaáu ñöôïc, neáu nhaèm döôùi caâu suy nghó thì doø tìm chaúng ra. Phaùp Nhaõn khai ñöôøng coù naêm traêm chuùng, khi aáy Phaät phaùp raát höng thaïnh. Quoác sö Thieàu theo Sô Sôn ñaõ laâu, töï cho ñaõ ñöôïc yeáu chæ, beøn gom goùp vaên töï ñaûnh töôùng cuûa Sô Sôn luùc bình sanh, laõnh chuùng ñi haønh cöôùc, ñeán trong hoäi Phaùp Nhaõn. Sö chaúng vaøo thaát, chæ baûo ñoà ñeä theo chuùng vaøo thaát. Moät hoâm, Phaùp Nhaõn ñaêng toøa coù vò Taêng hoûi: Theá naøo laø moät gioït nöôùc nguoàn Taøo ? Phaùp Nhaõn ñaùp: Laø moät gioït nöôùc nguoàn Taøo. Vò Taêng aáy môø mòt thoái lui. Thieàu ôû trong chuùng nghe  caâu naøy boãng nhieân ñaïi ngoä. Sau, Sö khai ñöôøng thöøa keá Phaùp Nhaõn. Sö laøm tuïng trình:

TUÏNG:    Thoâng huyeàn phong ñaûnh

                 Baát thò nhaân gian

                 Taâm ngoaïi voâ phaùp

                 Maõn muïc thanh san.

DÒCH:    Thoâng huyeàn choùt nuùi

                 Chaúng phaûi nhaân gian   

                 Ngoaøi taâm khoâng phaùp

                 Ñaày maét nuùi xanh.

Phaùp Nhaõn aán khaû noùi: Chæ moät baøi tuïng naøy ñaùng thöøa keá toâng ta, sau ngöôi ñöôïc baäc Vöông haàu kính troïng, ta chaúng baèng ngöôi. Xem ngöôøi xöa ngoä theá aáy laø ñaïo lyù gì ? Khoâng theå moät beà baûo Sôn taêng noùi, phaûi töï mình trong möôøi hai giôø, phaán phaùt tinh thaàn gioáng nhö theá, cuøng coå nhaân ñaûm nhaän, ngaøy sau ôû ngaõ tö ñöôøng, duoãi tay vì ngöôøi cuõng chaúng phaûi laø vieäc khoù. Vì theá, Taêng hoûi Phaùp Nhaõn theá naøo laø Phaät, Phaùp Nhaõn ñaùp oâng laø Hueä Sieâu, coù choã naøo laø coâ phuï nhau ? Chaúng thaáy Vaân Moân noùi: Neâu chaúng ñoaùi, lieàn sai laãn, toan suy tö, kieáp naøo ngoä. Baøi tuïng cuûa Tuyeát Ñaäu ôû döôùi thaät laø saùng rôõ, thöû cöû xem ?

TUÏNG:   Giang quoác xuaân phong xuy baát khôûi

                Chaù coâ ñeà taïi thaâm hoa lyù

                Tam caáp laõng cao ngö hoùa long

                Si nhaân du hoá daï Ñöôøng thuûy.

DÒCH:    Giang quoác gioù xuaân ñuøa chaúng daáy

                Vöôøn hoa raäm raïp chaù coâ hoùt

                Ba caáp soùng cao caù hoùa roàng

                Soâng Ñöôøng, keû ngu ñeâm vaãn taùt.

GIAÛI TUÏNG: Tuyeát Ñaäu laø baäc taùc gia, ôû choã khoù gaëm khoù nhaém, khoù thaáu, khoù thaáy, guùt maéc cuûa coå nhaân maø tuïng ra cho ngöôøi thaáy, quaû laø kyø ñaëc. Tuyeát Ñaäu naém ñöôïc chìa khoùa cuûa Phaùp Nhaõn, laïi bieát choã rôi cuûa Hueä Sieâu vaø ngaïi ngöôøi sau nhaèm döôùi ngoân cuù cuûa Phaùp Nhaõn laàm giaûi hoäi, vì theá tuïng ra. Vò Taêng hoûi nhö theá, Phaùp Nhaõn ñaùp nhö theá, töùc laø: “Giang quoác gioù xuaân ñuøa chaúng daáy, vöôøn hoa raäm raïp chaù coâ hoùt.” Hai caâu naøy chæ laø moät caâu. Haõy noùi yù Tuyeát Ñaäu ôû choã naøo ? Giang Taây, Giang  Nam  nhieàu  ngöôøi hieåu laø hai thöù. Noùi giang quoác gioù xuaân ñuøa chaúng daáy, töùc tuïng oâng laø Hueä Sieâu. Chæ caùi tin töùc naøy, duø cho giang quoác gioù xuaân ñuøa cuõng chaúng daáy. Caâu “vöôøn hoa raäm raïp chaù coâ hoùt” duøng tuïng caùc nôi thöông löôïng caâu naøy oàn naùo, gioáng nhö chim chaù coâ hoùt trong vöôøn hoa, coù gì giao thieäp. Ñaâu khoâng bieát hai caâu naøy cuûa Tuyeát Ñaäu chæ laø moät caâu, caàn ñöôïc khoâng theâm khoâng bôùt, roõ raøng nhaèm oâng noùi ngoân ñoan ngöõ cuõng ñoan, che trôøi che ñaát. Taêng hoûi theá naøo laø Phaät, Phaùp Nhaõn ñaùp oâng laø Hueä Sieâu, Tuyeát Ñaäu tuïng: “Giang quoác gioù xuaân ñuøa chaúng daáy, vöôøn hoa raäm raïp chaù coâ hoùt.” Nhaèm trong ñaây tieán ñöôïc ñaùng laø baäc rieâng böôùc trong khoâng. Neáu oâng khôûi tình giaûi thì traûi ba ñôøi saùu möôi kieáp cuõng chöa hieåu. Caâu thöù ba, thöù tö Tuyeát Ñaäu quaù söùc töø bi, vì ngöôøi moät luùc noùi phaù. Choã Sieâu Thieàn khaùch ñaïi ngoä, nhö “ba caáp soùng cao caù hoùa roàng, soâng Ñöôøng keû ngu ñeâm vaãn taùt”. Voõ Moân tam caáp laõng Maïnh taân töùc laø Long Moân, Voõ Ñeá ñaøo ba caáp. Nay ngaøy ba thaùng ba khi hoa ñaøo nôû, do söï caûm öùng cuûa trôøi ñaát, coù con caù nhaûy qua ñöôïc Long Moân thì treân ñaàu moïc söøng, ôû coå coù bôøm, nôi ñuoâi coù loâng, tuï maây maø ñi. Neáu con naøo nhaûy qua khoâng khoûi thì bò ñieåm traùn trôû veà. Ngöôøi si nhaèm trong lôøi noùi nhai gaëm, gioáng nhö ban ñeâm taùt nöôùc soâng Ñöôøng ñeå baét caù. Sao chaúng bieát caù hoùa roàng roài Sö oâng Nghóa Ñoan coù baøi tuïng:

TUÏNG:    Nhaát vaên Ñaïi Quang tieàn

              Maõi ñaéc caù du tö        

              Khieát höôùng ñoå lyù lieãu

              Ñöông haï baát vaên cô.

DÒCH:     Moät ñoàng tieàn Ñaïi Quang

              Mua ñöôïc caùi baùnh ngon 

              Nhai xong doàn vaøo buïng

              Lieàn ñoù heát ñoùi roài.

Tuïng naøy raát hay chæ vì lôøi vaên quaù vuïng, Tuyeát Ñaäu tuïng raát taøi, chaúng bò chaïm löôõi ñöùt tay. Khi xöa Taïng chuû Khaùnh thích hoûi ngöôøi: Theá naøo laø ba caáp soùng cao caù hoùa roàng ? Ta cuõng chöa chaéc. Ta laïi hoûi oâng: Ñaõ hoùa roàng roài hieän nay ôû choã naøo ?

?

TAÉC 8: THUÙY NHAM LOÂNG MAØY

LÔØI DAÃN: Hoäi thì treân ñöôøng thoï duïng, nhö roàng ñöôïc nöôùc, tôï coïp töïa nuùi. Chaúng hoäi thì theá ñeá löu boá, deâ ñöïc chaïm raøo, oâm caây ñôïi thoû. Coù khi moät caâu nhö sö töû ngoài xoåm, coù khi moät caâu nhö Baûo kieám Kim Cang Vöông, coù khi moät caâu ngoài caét ñöùt ñaàu löôõi ngöôøi trong thieân haï, coù khi moät caâu theo moøi ñuoåi soùng. Neáu laø treân ñöôøng thoï duïng thì gaëp tri aâm, bieän cô nghi, bieát loãi laàm, cuøng nhau chöùng minh. Neáu laø theá ñeá löu boá, ñuû moät con maét, khaû dó ngoài döùt möôøi phöông, vaùch ñöùng ngaøn nhaãn. Vì theá noùi ñaïi duïng hieän tieàn chaúng coøn pheùp taéc. Coù khi ñem moät coïng coû laøm thaân vaøng tröôïng saùu, coù khi ñem thaân vaøng tröôïng saùu laøm coïng coû. Haõy noùi baèng vaøo ñaïo lyù naøo ? Laïi roõ bieát chaêng ? Thöû cöû xem ?

COÂNG AÙN: Thuùy Nham cuoái haï daïy chuùng: Töø ñaàu haï ñeán nay vì huynh ñeä thuyeát thoaïi, xem Thuùy Nham loâng maøy coøn chaêng ? Baûo Phöôùc noùi: Laøm cöôùp bieát cöôùp. Tröôøng Khaùnh noùi: Sanh vaäy. Vaân Moân noùi: Quan.

GIAÛI THÍCH: Coå nhaân coù sôùm tham chieàu thænh, Thuùy Nham ñeán cuoái haï laïi daïy chuùng theá aáy, song quaû thaät cao voùt, quaû thaät rung trôøi ñoäng ñaát. Caû Ñaïi taïng kinh 5048 quyeån chaúng khoûi noùi taâm noùi taùnh, noùi ñoán noùi tieäm, laïi coù tin töùc naøy chaêng ? Haøng nhaát ñaúng laø thôøi tieát aáy. Thuùy Nham thaät laø kyø ñaëc, xem Sö noùi theá, thöû noùi yù Sö rôi taïi choã naøo ? Coå nhaân buoâng moät löôõi caâu, troïn chaúng doái baøy, phaûi coù ñaïo lyù vì ngöôøi. Ña soá ngöôøi hieåu laàm noùi: Thanh thieân baïch nhaät noùi lôøi khoâng nhaèm hieän taïi, voâ söï sanh söï, cuoái haï tröôùc töï noùi loãi, tröôùc töï kieåm ñieåm, ñeå khoûi ngöôøi khaùc kieåm ñieåm. Thaät ñaùng töùc cöôøi khoâng dính daùng. Loaïi kieán giaûi naøy goïi laø dieät chuûng toäc nhaø Phaät. Nhieàu ñôøi Toâng sö khi môû hoäi, neáu chaúng daïy baûo cho ngöôøi troïn khoâng lôïi ích, mong laøm caùi gì ? Ñeán trong aáy nhìn ñöôïc thaáu, môùi bieát coå nhaân coù caùi thuaät ñoaït traâu ngöôøi caøy, cöôùp côm ngöôøi ñoùi. Ngöôøi nay hoûi ñeán lieàn nhaèm trong ngoân cuù gaëm nhaám, treân loâng maøy laøm keá soáng. Thaáy ngöôøi trong thaát kia töï nhieân bieát choã ñi cuûa hoï,  thieân bieán vaïn hoùa guùt maéc khoù khaên roõ raøng coù con ñöôøng xuaát thaân, môùi hay vì ngöôøi ñoái ñaùp nhö theá. Lôøi noùi naøy neáu khoâng kyø ñaëc thì ba vò Vaân Moân, Baûo Phöôùc, Tröôøng Khaùnh ñua nhau thuø xöôùng laøm gì ? Baûo Phöôùc noùi: Laøm cöôùp bieát cöôùp. Nhaân caâu naøy gôïi leân nhieàu thöù tình giaûi. Thöû noùi yù Baûo Phöôùc theá naøo ? Toái kî naèm trong caâu tìm coå nhaân. OÂng neáu sanh tình khôûi nieäm thì moùc troøng con maét cuûa oâng. Ñaâu khoâng bieát Baûo Phöôùc haï moät chuyeån ngöõ laø chaët ñöùt goùt chaân Thuùy Nham. Tröôøng Khaùnh noùi: Sanh vaäy. Nhieàu ngöôøi baûo Tröôøng Khaùnh ñi theo goùt chaân Thuùy Nham, vì theá noùi sanh vaäy. Vaãn khoâng dính daùng. Khoâng bieát Tröôøng Khaùnh töï xuaát kieán giaûi cuûa mình, noùi sanh vaäy. Moãi ngöôøi coù moät choã xuaát thaân. Toâi hoûi oâng choã naøo laø choã sanh ? Laø haøng taùc gia, caây baûo kieám Kim Cang Vöông tröôùc maët thaúng ñoù lieàn duøng. Neáu ngöôøi ñaäp tan kieán giaûi taàm thöôøng, chaët ñöùt moïi ñöôïc maát phaûi quaáy, môùi thaáy ñöôïc choã thuø xöôùng cuûa Tröôøng Khaùnh. Vaân Moân noùi Quan, quaû laø kyø ñaëc, song khoù tham cöùu. Ñaïi sö Vaân Moân phaàn nhieàu duøng “Nhaát töï thieàn” daïy ngöôøi. Tuy trong moät chöõ phaûi ñuû ba caâu. Xem coå nhaân laâm cô thuø xöôùng moät caùch töï nhieân, so vôùi ngöôøi thôøi nay khaùc xa veà hình thöùc caâu noùi. Coå nhaân tuy noùi nhö theá, yù quyeát khoâng ôû trong aáy. Ñaõ khoâng ôû trong aáy, haõy noùi ôû choã naøo ? Caàn phaûi chín chaén töï tham cöùu môùi ñöôïc. Neáu laø ngöôøi maét saùng coù kyõ thuaät chieáu thieân chieáu ñòa, lieàn ñoù taùm maët linh lung, Tuyeát Ñaäu duøng moät chöõ Quan hoøa cuøng ba caùi kia xoû laøm moät xaâu tuïng ra:

TUÏNG:     Thuùy Nham thò ñoà

                  Thieân coå voâ ñoái,

                  Quan töï töông thuø

                  Thaát tieàn tao toäi.

                  Laûo ñaûo Baûo Phöôùc

                  ÖÙc döông nan ñaéc,

                  Lao lao Thuùy Nham 

                  Phaân minh thò taëc.

                  Baïch khueâ voâ ñieám

                  Thuøy bieän chaân giaû,

                  Tröôøng Khaùnh töông am

                  Mi mao sanh daõ.

DÒCH:      Thuùy Nham daïy chuùng

                  Ngaøn xöa khoâng ñoái,

                  Chöõ Quan ñaùp nhau

                  Maát tieàn taïo toäi.

                  Baûo Phöôùc gian nan

                  Ñeø naâng khoù ñöôïc,

                  Thuùy Nham noùi nhieàu

                  Roõ raøng laø cöôùp.

                  Baïch khueâ khoâng tyø

                  Ai bieän chaân giaû,

                  Tröôøng Khaùnh hieåu nhau

                  Loâng maøy sanh vaäy.

GIAÛI TUÏNG: Tuyeát Ñaäu neáu chaúng töø bi tuïng ra cho ngöôøi thaáy thì ñaâu ñöôïc goïi laø Thieän tri thöùc. Coå nhaân nhö theá, moãi moãi ñeàu laø vieäc baát ñaéc dó laøm ra. Keû haäu hoïc baùm vaøo ngoân cuù cuûa ngöôøi, chuyeån sanh tình giaûi, do ñoù chaúng thaáy ñöôïc yù chæ coå nhaân. Nhö hieän nay coù ngöôøi laät ngöôïc giöôøng thieàn, heùt tan ñaïi chuùng, quôû y chaúng ñöôïc, tuy nhieân nhö theá phaûi thaät ñeán choã ñaát naøy môùi ñöôïc. Tuyeát Ñaäu noùi: “Ngaøn xöa khoâng ñoái”, chæ noùi xem loâng maøy Thuùy Nham coøn chaêng ? Coù choã naøo kyø ñaëc maø ngaøn xöa khoâng ñoái ? Phaûi bieát coå nhaân nhaû moät lôøi nöûa caâu chaúng phaûi taàm thöôøng, caàn phaûi coù con maét ñònh caøn khoân môùi ñöôïc. Tuyeát Ñaäu ñaët moät lôøi nöûa caâu nhö baûo kieám Kim Cang Vöông, nhö sö töû ngoài xoåm, nhö choïi ñaù nhaùng löûa, nhö laøn ñieän chôùp. Neáu chaúng phaûi laø ngöôøi ñuû con maét ôû ñaûnh moân thì khoâng theå thaáy choã rôi cuûa coå nhaân. Lôøi daïy chuùng naøy haún laø ngaøn xöa khoâng ñoái, coøn hôn gaäy cuûa Ñöùc Sôn, heùt cuûa Laâm Teá. Thöû noùi Tuyeát Ñaäu vì ngöôøi, yù taïi choã naøo ? OÂng laøm sao hieåu Tuyeát Ñaäu noùi ngaøn xöa khoâng ñoái ? “Chöõ Quan ñaùp nhau, maát tieàn taïo toäi”, yù naøy theá naøo ? Duø cho baäc coù con maét thaáu quan (cöûa), ñeán trong aáy cuõng phaûi chín chaén môùi ñöôïc. Haõy noùi laø Thuùy Nham maát tieàn taïo toäi, laø Tuyeát Ñaäu maát tieàn taïo toäi, laø Vaân Moân maát tieàn taïo toäi ? OÂng neáu thaáu ñöôïc, nhaän oâng coù moät con maét. “Baûo Phöôùc gian nan, ñeø naâng khoù ñöôïc”, laø ñeø chính mình, naâng coå nhaân. Baûo Phöôùc ôû choã naøo ñeø, choã naøo naâng ? “Thuùy Nham noùi nhieàu, roõ raøng laø cöôùp”, haõy noùi Sö cöôùp caùi gì maø Tuyeát Ñaäu noùi laø cöôùp ? Toái kî theo ngöõ maïch cuûa ngöôøi chuyeån, ñeán trong ñaây phaûi töï giöõ tieát thaùo môùi ñöôïc. “Baïch khueâ khoâng tyø”, laø tuïng Thuùy Nham gioáng nhö Baïch khueâ khoâng coù chuùt tì veát ! “Ai bieän chaân giaû”, coù theå noùi ít coù ngöôøi bieän ñöôïc. Tuyeát Ñaäu ñaïi taøi töø ñaàu ñeán cuoái quaùn xuyeán heát, roát sau môùi noùi “Tröôøng Khaùnh hieåu nhau, loâng maøy sanh vaäy”. Haõy noùi sanh ôû choã naøo ? Ñeå maét xem gaáp !  

?

TAÉC 9: TRIEÄU CHAÂU BOÁN CÖÛA 

LÔØI DAÃN: Göông saùng hieän treân ñaøi, ñeïp xaáu töï phaân, kieám Maïc Da trong tay, soáng cheát tuøy thôøi. Haùn ñi Hoà laïi, Hoà laïi Haùn ñi, trong cheát ñöôïc soáng, trong soáng ñöôïc cheát. Thöû noùi ñeán trong aáy laïi laøm theá naøo ? Neáu khoâng coù con maét thaáu quan (cöûa) laøm choã chuyeån thaân, ñeán trong aáy haún laø khoâng laøm gì ñöôïc. Haõy noùi theá naøo laø con maét thaáu quan laøm choã chuyeån thaân, thöû cöû xem ?

COÂNG AÙN: Taêng hoûi Trieäu Chaâu: Theá naøo laø Trieäu Chaâu ? Trieäu Chaâu ñaùp: Cöûa Ñoâng cöûa Taây cöûa Nam cöûa Baéc.

GIAÛI THÍCH: Phaøm keû tham thieàn hoûi ñaïo xeùt roõ chính mình, toái kî giaûn traïch ngoân cuù. Vì sao ? Ñaâu chaúng thaáy Trieäu Chaâu noùi: Chí ñaïo khoâng khoù, chæ hieàm giaûn traïch. Laïi chaúng thaáy Vaân Moân noùi: Hieän nay Thieàn khaùch ba ngöôøi naêm ngöôøi duïm ñaàu mieäng noùi oàn naùo, noùi caùi naøy laø cuù ngöõ “thöôïng taøi”, caùi kia laø ngöõ “töïu thaân xöù ñaõ xuaát”. Khoâng bieát trong cöûa phöông tieän cuûa coå nhaân, vì keû sô cô haäu hoïc chöa roõ choã taâm ñòa, chöa thaáy baûn taùnh, baát ñaéc dó maø laäp ngöõ cuù phöông tieän. Nhö Toå sö töø AÁn sang rieâng truyeàn taâm aán, chæ thaúng taâm ngöôøi, thaáy taùnh thaønh Phaät. ÔÛ ñaâu coù saén bìm nhö theá ? Caàn phaûi chaët ñöùt ngöõ ngoân, caùch ngoaïi thaáy thaät, thaáu thoaùt ñöôïc roài, ñaùng goïi nhö roàng gaëp nöôùc, nhö coïp töïa nuùi. Nhöõng baäc tieân ñöùc cöûu tham coù thaáy maø chöa thaáu, coù thaáu maø chöa minh, goïi ñoù laø thænh ích. Neáu thaáy ñöôïc thaáu maø thænh ích, laïi caàn treân ngöõ cuù xoay quanh khoâng coù maéc keït, ngöôøi cöûu tham thænh ích nhö vì keû troäm ñöa thang, kyø thaät vieäc naøy khoâng ôû treân ngoân cuù. Vì theá, Vaân Moân noùi: Vieäc naøy neáu ôû treân ngoân cuù thì ba thöøa möôøi hai phaàn giaùo haù khoâng ngoân cuù, caàn gì Toå Ñaït-ma töø AÁn Ñoä sang. Phaàn Döông trong möôøi taùm caâu hoûi, caâu hoûi naøy goïi laø Nghieäm Chuû Vaán, cuõng goïi laø Thaùm Baït Vaán. Vò Taêng ñaët caâu hoûi naøy thaät laø kyø ñaëc, neáu khoâng phaûi Trieäu Chaâu cuõng khoù ñaùp ñöôïc. Vò Taêng hoûi: Theá naøo laø Trieäu Chaâu ? Trieäu Chaâu laø boån phaän taùc gia lieàn ñaùp: Cöûa Ñoâng cöûa Taây cöûa Nam cöûa Baéc. Taêng thöa: Con khoâng hoûi Trieäu Chaâu naøy. Trieäu Chaâu baûo: OÂng hoûi Trieäu Chaâu naøo ? Ngöôøi sau goïi laø “Voâ söï thieàn”, thaät laø löøa ngöôøi chaúng ít. Vì sao ? Bôûi Taêng hoûi Trieäu Chaâu, Trieäu Chaâu ñaùp: Cöûa Ñoâng cöûa Taây cöûa Nam cöûa Baéc, chæ laø ñaùp caùi thaønh Trieäu Chaâu. OÂng hieåu nhö theá, ngöôøi trong thoân ba nhaø cuõng hieåu Phaät phaùp roài. Ñaây laø phaù dieät Phaät phaùp, nhö ñem con maét caù so saùnh vôùi haït minh chaâu, gioáng thì gioáng maø phaûi thì chaúng phaûi. Laõo taêng noùi: Chaúng ôû Haø Nam, chính taïi Haø Baéc. Haõy noùi laø höõu söï hay voâ söï ? Caàn phaûi chín chaén môùi ñöôïc. Vieãn Luïc Coâng noùi: Moät caâu roát sau môùi ñeán lao quan (cöûa chaéc chaén), yù chæ chæ nam khoâng ôû trong ngoân thuyeát, möôøi ngaøy moät traän gioù, naêm ngaøy moät ñaùm möa, an bang laïc nghieäp, voã buïng haùt ca, goïi ñoù laø thôøi tieát thaùi bình, goïi ñoù laø voâ söï, chaúng phaûi muø tòt goïi laø voâ söï. Caàn phaûi thaùo ñöôïc caây choát cöûa, ra khoûi röøng gai goùc, loät traàn toaøn thong dong, nhö xöa gioáng heät ngöôøi bình thöôøng. Do oâng höõu söï cuõng ñöôïc, voâ söï cuõng ñöôïc, baûy doïc taùm ngang, troïn chaúng chaáp khoâng, ñònh coù. Coù moät boïn ngöôøi noùi: Xöa nay khoâng moät vaät, chæ gaëp traø uoáng traø, gaëp côm aên côm. Ñaây laø ñaïi voïng ngöõ, chöa ñöôïc noùi ñöôïc, chöa chöùng noùi chöùng. Xöa nay chöa töøng tham ñöôïc thaáu, nghe ngöôøi noùi taâm noùi taùnh, noùi huyeàn noùi dieäu, lieàn baûo chæ laø cuoàng ngoân xöa nay khoâng vieäc. Quaû laø ngöôøi muø daãn ñaùm muø. Ñaâu chaúng bieát khi Toå sö chöa ñeán, ôû ñaâu goïi trôøi laø ñaát, goïi nuùi laø soâng. Vì sao Toå sö Taây sang ? Caùc nôi ñaêng ñöôøng nhaäp thaát, noùi caùi gì ? Troïn laø tình thöùc so löôøng. Neáu tình thöùc so löôøng aáy heát, môùi thaáy ñöôïc thaáu. Neáu thaáy ñöôïc thaáu, nhö xöa trôøi laø trôøi, ñaát laø ñaát, nuùi laø nuùi, nöôùc laø nöôùc. Coå nhaân noùi: Taâm laø caên, phaùp laø traàn, hai thöù ví nhö veát treân göông. Ñeán choã ñaát naøy töï nhieân loät traàn toaøn thong dong. Neáu toät cuøng lyù luaän cuõng chöa phaûi laø choã an oån. Ñaït ñeán ñoù ña soá ngöôøi laàm hieåu cho laø caûnh voâ söï, Phaät cuõng chaúng leã, höông cuõng chaúng ñoát. Gioáng thì cuõng gioáng, ñeán choã thoaùt theå thì chaúng phaûi. Vöøa hoûi ñeán thì töông tôï cöïc taéc, vöøa chuïp ñeán thì baûy hoa taùm maûnh, truï ôû choã buïng roãng taâm cao, ñeán ñeâm ba möôi thaùng chaïp quô tay chuïp ngöïc, ñaõ muoän roài.

Vò Taêng hoûi Trieäu Chaâu theá aáy, Trieäu Chaâu ñaùp theá aáy, haõy noùi laøm sao doø tìm ? Theá aáy cuõng chaúng ñöôïc, chaúng theá aáy cuõng chaúng ñöôïc, cöùu kính theá naøo ? Choã naøy laø naïn xöù, cho neân Tuyeát Ñaäu ñöa ra tröôùc maët chæ cho ngöôøi. Moät hoâm Trieäu Chaâu ñang ngoài, thò giaû thöa: Coù Ñaïi vöông ñeán. Trieäu Chaâu nhôùn nhaùc noùi: ÑaÏi vöông muoân phöôùc. Thò giaû thöa: Baïch Hoøa thöôïng chöa ñeán. Trieäu Chaâu baûo: Laïi noùi ñeán roài.

Tham thieàn ñeán trong aáy, thaáy ñeán trong aáy, quaû laø kyø ñaëc. Thieàn sö Nam nieâm raèng: Thò giaû chæ bieát baùo khaùch, chaúng bieát thaân taïi ñeá höông, Trieäu Chaâu vaøo coû tìm ngöôøi, baát chôït caû thaân buøn daáy. Choã chaân thaät naøy, caùc ngöôøi laïi bieát chaêng ? Xem laáy baøi tuïng cuûa Tuyeát Ñaäu:

TUÏNG:    Cuù lyù trình cô phaùch dieän lai

                 Thöôùc-ca-la nhaõn tuyeät tieâm ai

                 Ñoâng Taây Nam Baéc moân töông ñoái

                 Voâ haïn luaân chuøy kích baát khai.

DÒCH:     Trong cuù trình cô vaïch maët ra

                 Traàn ai chaúng dính maét ca-la

                 Nam Baéc Ñoâng Taây cöûa töông ñoái        

                 Bieát bao chuøy saét ñaäp chaúng ra.

GIAÛI TUÏNG: Trieäu Chaâu laâm cô döôøng nhö baûo kieám Kim Cang Vöông, vöøa nghó nghò laø chaët ñaàu oâng, thöôøng thöôøng ngay maët moùc laáy con maét oâng. Vò Taêng naøy daùm nhoå raâu coïp, ñaët ra caâu hoûi döôøng nhö voâ söï sanh söï, khoâng ngôø trong caâu coù cô, oâng ñaõ trình cô ra. Trieäu Chaâu cuõng chaúng coâ phuï caâu hoûi cuûa oâng, cho neân cuøng trình cô ñaùp. Chaúng phaûi Trieäu Chaâu ñaùp moïi ngöôøi ñeàu nhö theá, ngöôøi thaáy thaáu töï nhieân kheá hôïp, döôøng nhö coù söï an baøi saün.

Coù moät ngoaïi ñaïo tay caàm con chim seû ñeán hoûi Phaät: Thöû noùi con chim trong tay toâi laø cheát hay soáng ? Theá Toân lieàn böôùc laïi beä cöûa, baûo: Ngöôi noùi ta ra hay vaøo ? (Coù baûn noùi Theá Toân ñöa tay leân hoûi: Naém hay xoøe ?) Ngoaïi ñaïo noùi khoâng ñöôïc lieàn leã baùi. Loái noùi naøy töông tôï coâng aùn ôû ñaây. Ngöôøi xöa töï laø huyeát maïch chaúng döùt, cho neân noùi: Vaán taïi ñaùp xöù, ñaùp taïi vaán xöù. Tuyeát Ñaäu thaáy ñöôïc thaáu, lieàn noùi: Trong cuù trình cô vaïch maët ra. Trong caâu coù cô nhö keøm hai yù, döôøng nhö hoûi ngöôøi, döôøng nhö hoûi caûnh. Trieäu Chaâu khoâng dôøi ñoåi moät maûy tô, lieàn vì kia noùi: Cöûa Ñoâng cöûa Taây cöûa Nam cöûa Baéc. Caâu tuïng “traàn ai chaúng dính maét ca-la” laø noùi Trieäu Chaâu nhaân caûnh ñeàu ñoaït, nhaèm trong caâu trình cô ñeå ñaùp cho vò Taêng. Ñaây goïi laø coù cô coù caûnh, vöøa chuyeån lieàn chieáu phaù taän tim maät cuûa kia. Neáu khoâng nhö theá, khoù maø laáp ñöôïc caâu hoûi cuûa vò Taêng. Thöôùc-ca-la nhaõn laø tieáng Phaïn, dòch laø con maét kieân coá, cuõng laø con maét Kim Cang, soi thaáy khoâng ngaïi, chaúng nhöõng soi thaáy töøng maûy tô ôû ngoaøi ngaøn daëm, maø coøn ñònh taø quyeát chaùnh, bieän ñaéc thaát, phaân bieät cô nghi, bieát loãi laàm. Tuyeát Ñaäu noùi: “Nam Baéc Ñoâng Taây cöûa töông ñoái, bieát bao chuøy saét ñaäp chaúng ra” chính laø choã thaáy cuûa Tuyeát Ñaäu nhö theá, caùc oâng laïi laøm sao cho cöûa naøy môû ? Haõy tham cöùu kyõ xem !

?

TAÉC 10: MUÏC CHAÂU KEÛ CÖÔÙP ROÃNG

LÔØI DAÃN: Theá aáy theá aáy, chaúng theá aáy chaúng theá aáy, neáu luaän chieán thì moãi moãi ôû choã chuyeån, cho neân noùi: Neáu höôùng thöôïng chuyeån lieàn ñöôïc Thích-ca, Di-laëc, Vaên-thuø, Phoå hieàn, ngaøn Thaùnh muoân Thaùnh, caùc baäc Toâng sö khaép thieân haï thaûy ñeàu nuoát hôi ngaäm mieäng. Neáu höôùng haï chuyeån thì chim choùc moái kieán xuaån ñoäng haøm linh moãi moãi ñeàu phoùng haøo quang saùng, moãi moãi ñeàu vaùch ñöùng vaïn nhaãn. Neáu nhö chaúng thöôïng chaúng haï, laïi laøm sao thöông löôïng ? Coù ñieàu vin ñieàu, khoâng  ñieàu vin leä, thöû cöû xem ?

COÂNG AÙN: Muïc Chaâu hoûi vò Taêng: Vöøa rôøi choã naøo ? Taêng lieàn heùt ! Muïc Chaâu noùi: Laõo taêng bò moät tieáng heùt cuûa oâng. Taêng laïi heùt ! Muïc Chaâu noùi: Ba heùt boán heùt sau roài laøm gì ? Taêng laëng caâm. Muïc Chaâu lieàn ñaùnh, noùi: Keû cöôùp roãng naøy.

GIAÛI THÍCH: Phaøm laø ngöôøi döïng laäp Toâng giaùo phaûi coù boån phaän Toâng sö nhaõn muïc, coù boån phaän Toâng sö taùc duïng. Muïc Chaâu cô phong döôøng nhö ñieän chôùp, thích khaùm phaù caùc toïa chuû. Bình thöôøng Sö noùi ra moät lôøi, nöûa caâu gioáng nhö caû röøng gai goùc, ñeå chaân tay ñeán khoâng ñöôïc. Sö vöøa thaáy Taêng ñeán lieàn noùi: Hieän thaønh coâng aùn, tha oâng ba möôi gaäy. Coù khi thaáy Taêng, Sö goïi: Thöôïng toïa ! Taêng xoay ñaàu laïi. Sö baûo: Keû gaùnh baûn. Sö daïy chuùng: Chöa coù choã vaøo phaûi ñöôïc choã vaøo, ñaõ ñöôïc choã vaøo khoâng ñöôïc coâ phuï Laõo taêng. Muïc Chaâu vì ngöôøi phaàn nhieàu nhö theá.  

Vò Taêng hoûi ñaây cuõng kheùo giuõa goït, song ñaàu roàng, ñuoâi raén. Chính khi aáy, neáu khoâng phaûi Muïc Chaâu cuõng bò y laøm moät tröôøng boái roái. Nhö Muïc Chaâu hoûi vöøa rôøi choã naøo, Taêng lieàn heùt, haõy noùi yù chæ theá naøo ? Laõo giaø naøy cuõng khoâng roái loaïn, chaäm raõi noùi vôùi y, Laõo taêng bò moät tieáng heùt cuûa oâng. Döôøng nhö nhaän thoaïi cuûa y ñöôïc moät phaàn, laïi döôøng nhö nghieäm y, neùp thaân qua moät beân xem y theá naøo. Vò Taêng naøy laïi heùt, gioáng thì  gioáng, phaûi thì chöa phaûi. Bò laõo giaø naøy xoû loã muõi, beøn hoûi ba tieáng heùt, boán tieáng heùt sau roài laøm gì. Quaû nhieân vò Taêng naøy caâm hoïng. Muïc Chaâu lieàn ñaùnh, baûo: Keû cöôùp roãng naøy. Thaät laø nghieäm ngöôøi ñeán choã chính xaùc, buoâng lôøi lieàn laø tri aâm. Tieác thay vò Taêng naøy caâm hoïng, neân bò Muïc Chaâu noùi keû cöôùp roãng naøy. Neáu laø quí vò, bò Muïc Chaâu baûo ba tieáng heùt boán tieáng heùt sau roài laøm gì, neân ñaùp theá naøo ñeå khoûi bò noùi keû cöôùp roãng naøy ? Trong ñaây neáu laø ngöôøi bieát soáng cheát, raønh toát xaáu, chaân ñaïp ñeán choã ñaát chaân thaät, naøo quaûn ba tieáng heùt boán tieáng heùt sau roài laøm gì. Bôûi vò Taêng naøy caâm hoïng, neân bò laõo aáy cöù theo baûn luaän toäi keát aùn. Nghe Tuyeát Ñaäu tuïng:

TUÏNG:   Löôõng haùt döõ tam haùt

               Taùc giaû tri cô bieán

               Nhöôïc vò kî hoå ñaàu

               Nhò caâu thaønh haït haùn

               Thuøy haït haùn ?

               Nieâm lai thieân haï döõ nhaân khan.

DÒCH:    Hai heùt cuøng ba heùt

               Taùc giaû bieát cô bieán

               Neáu baûo côõi ñaàu coïp

               Caû hai thaønh muø heát

               Ai keû muø ?

               Ñem ra thieân haï cho ngöôøi xem.

GIAÛI TUÏNG:  Tuyeát Ñaäu chaúng ngaïi coù choã vì ngöôøi. Neáu khoâng phaûi laø haøng taùc gia thì chæ heùt hoà heùt loaïn thoâi. Vì theá coå nhaân noùi: Coù khi moät tieáng heùt khoâng coù caùi duïng cuûa tieáng heùt, coù khi moät tieáng heùt coù caùi duïng cuûa moät tieáng heùt, coù khi moät tieáng heùt nhö sö töû ngoài xoåm, coù khi moät tieáng heùt nhö baûo kieám Kim Cang Vöông. Thieàn sö Höng Hoùa noùi: Ta thaáy caùc oâng ôû beân Ñoâng lang heùt, ôû beân Taây lang cuõng heùt, chôù coù heùt hoà heùt loaïn, duø cho heùt ñeán Höng Hoùa bay boång leân coõi trôøi Tam thaäp tam, rôùt laïi xuoáng ñaát cheát ngaát, ñôïi ñeán khi tænh laïi, ta seõ noùi vôùi caùc oâng laø chöa phaûi. Vì sao ? Vì Höng Hoùa chöa töøng nhaèm trong maøn tröôùng tía neùm chaân chaâu cho caùc oâng, caùc oâng chæ thích heùt hoà heùt loaïn laøm gì ? Toå Laâm Teá noùi: Ta nghe caùc oâng thaûy hoïc tieáng heùt cuûa ta, ta hoûi caùc oâng nhaø Ñoâng coù vò Taêng ñeán, nhaø Taây coù vò Taêng ñeán, caû hai ñoàng thôøi heùt, vaäy tieáng heùt naøo laø khaùch, tieáng heùt naøo laø chuû ? Neáu caùc oâng phaân chuû khaùch chaúng ñöôïc, veà sau khoâng ñöôïc baét chöôùc Laõo taêng. Vì theá Tuyeát Ñaäu tuïng “taùc giaû bieát cô bieán”. Vò Taêng naøy tuy bò Muïc Chaâu thaâu, song y coù bieát choã cô bieán. Haõy noùi choã naøo laø choã vò Taêng naøy bieát cô bieán ? Thieàn sö Trí ôû Loäc Moân ñieåm vò Taêng naøy raèng: Ngöôøi bieát phaùp sôï Nham Ñaàu noùi neáu luaän chieán thì moãi moãi ñöùng taïi choã chuyeån. Hoøa thöôïng Töû Taâm ôû Hoaøng Long noùi: Cuøng thì bieán, bieán thì thoâng. Caùi naøy laø choã Toå sö ngoài caét ñaàu löôõi ngöôøi trong thieân haï. OÂng neáu bieát cô bieán, nhaéc ñeán lieàn bieát choã rôi. Coù moät nhoùm ngöôøi noùi: Caàn ñôïi kia noùi ba heùt boán heùt laøm gì, chæ caàn heùt saép döùt lieàn heùt, hai chuïc ñeán ba chuïc heùt, heùt ñeán Di-laëc haï sanh, goïi ñoù laø côõi ñaàu coïp. Neáu thaáy bieát nhö theá laø chaúng bieát Muïc Chaâu caàn thaáy vò Taêng kia, raát xa vaäy. Nhö ngöôøi côõi ñaàu coïp caàn phaûi trong tay coù ñao, cuõng bieát chuyeån bieán môùi ñöôïc. Tuyeát Ñaäu noùi neáu thaáy bieát theá aáy, “caû hai ñeàu muø heát”. Tuyeát Ñaäu gioáng nhö caàm caây YÛ Thieân tröôøng kieám, oai phong laãm laãm. Neáu hieåu ñöôïc yù Tuyeát Ñaäu, töï nhieân ngaøn choã muoân choã ñoàng thôøi hieåu, lieàn thaáy phaàn tuïng sau cuûa Tuyeát Ñaäu chæ laø chuù giaûi. Laïi noùi “ai keû muø”, thöû noùi khaùch muø hay chuû muø ? Hay laø chuû khaùch ñoàng thôøi muø chaêng ? “Ñem ra thieân haï cho ngöôøi xem”, ñaây laø choã soáng, Tuyeát Ñaäu moät luùc tuïng xong vaäy. Laïi noùi “ñem ra thieân haï cho ngöôøi xem”, haõy noùi laøm sao xem ? Môû maét xem hay nhaém maét xem ? Laïi coù ngöôøi khoûi ñöôïc chaêng ?

]