TAÉC 36: TRÖÔØNG SA COÛ THÔM HOA RUÏNG

COÂNG AÙN:Moät hoâm Tröôøng Sa ñi daïo nuùi veà ñeán cöûa coång, Thuû toïa hoûi: Hoøa thöôïng ñi ñaâu veà ? Tröôøng Sa ñaùp: Ñi daïo nuùi veà. Thuû toïa hoûi: Ñeán choã naøo ñi veà ? Tröôøng Sa ñaùp: Tröôùc tuøy coû thôm ñeán, sau theo hoa ruïng veà. Thuû toïa noùi: Raát gioáng yù xuaân. Tröôøng Sa noùi: Cuõng hôn gioït söông thu treân hoa sen. (Tuyeát Ñaäu tröôùc ngöõ: Taï ñaùp thoaïi.)

GIAÛI THÍCH: Ñaïi sö Chieâu Hieàn ôû Loäc Uyeån Tröôøng Sa keá thöøa Nam Tuyeàn, cuøng Trieäu Chaâu, Töû Hoà ñoàng baïn. Sö cô phong nhanh nheïn, coù ngöôøi hoûi kinh laáy kinh ñaùp, caàn tuïng duøng tuïng ñaùp. Neáu oâng caàn taùc gia thaáy nhau thì duøng taùc gia thaáy nhau. Ngöôõng Sôn bình thöôøng cô phong thaät laø baäc nhaát, moät hoâm cuøng Tröôøng Sa xem traêng, Ngöôõng Sôn chæ maët traêng noùi: Moãi ngöôøi troïn coù caùi naøy, chæ vì duøng chaúng ñöôïc. Tröôøng Sa baûo: Ñöôïc roài ta duøng thay cho oâng. Ngöôõng Sôn noùi: Sö thuùc duøng xem! Tröôøng Sa cho moät ñaïp teù nhaøo. Ngöôõng Sôn ñöùng daäy noùi: Sö thuùc gioáng nhö con coïp. Ngöôøi sau goïi laø con coïp Saàm. Moät hoâm nhaân ñi daïo nuùi veà, Thuû toïa cuõng laø ngöôøi trong hoäi cuûa Sö, hoûi: Hoøa thöôïng ñi ñaâu veà ? Tröôøng Sa ñaùp: Ñi daïo nuùi veà. Thuû toïa hoûi: Ñeán choã naøo ñi veà ? Tröôøng Sa ñaùp: Tröôùc tuøy coû thôm ñeán, sau theo hoa ruïng veà. Phaûi laø ngöôøi ngoài ñoaïn möôøi phöông môùi ñöôïc. Coå nhaân ra vaøo chöa töøng chaúng laáy vieäc naøy laøm nieäm. Xem kia chuû khaùch laãn xoay, ñöông cô chaët thaúng, moãi beân chaúng dung. Ñaõ laø ñi daïo nuùi, taïi sao hoûi ñeán choã naøo ñi veà ? Neáu laø Thieàn taêng thôøi nay lieàn ñaùp ñeán ñình Giaùp Sôn veà. Thaáy roõ coå nhaân khoâng coù maûy may ñaïo lyù so saùnh, cuõng khoâng coù choã truï tröôùc, vì theá noùi “tröôùc tuøy coû thôm ñeán, sau theo hoa ruïng veà”. Thuû toïa theå theo yù kia noùi: Raát gioáng yù xuaân. Tröôøng Sa baûo: Cuõng hôn gioït söông thu treân hoa sen. Tuyeát Ñaäu noùi: Taï ñaùp thoaïi. Ñoù laø theá cho lôøi roát sau, cuõng rôi vaøo hai beân, maø cöùu caùnh chaúng ôû hai beân. Thuôû xöa coù Tuù taøi Tröông Chuyeát xem kinh Thieân Phaät Danh, hoûi Tröôøng Sa: Traêm ngaøn chö Phaät chæ nghe danh, chöa bieát ôû quoác ñoä naøo, laïi coù giaùo hoùa hay khoâng ? Tröôøng Sa ñaùp: Laàu Hoaøng Haïc sau khi Thoâi Haïo ñeà thi, Tuù taøi töøng ñeà hay chöa ? Chuyeát ñaùp: Chöa töøng ñeà. Tröôøng Sa baûo: Ñöôïc raûnh ñeà laáy moät thieân cuõng toát. Con coïp Saàm bình sanh vì ngöôøi thöôøng laø chaâu hoài ngoïc chuyeån, caàn ngöôøi ñoái dieän lieàn hoäi.

TUÏNG:   Ñaïi ñòa tuyeät tieâm ai

                Haø nhaân nhaõn baát khai

                Thuûy tuøy phöông thaûo khöù

                Höïu truïc laïc hoa hoài

                Luy haïc kieàu haøn moäc

                Cuoàng vieân khieáu coå ñaøi

                Tröôøng Sa voâ haïn yù.

                 Ñoát!

DÒCH:    Ñaïi ñòa khoâng maûy buïi

                Ngöôøi naøo maét chaúng khai

                Tröôùc tuøy coû thôm ñeán

                Sau theo hoa ruïng veà

                Haïc gaày ñaäu caây laïnh

               Vöôïn cuoàng keâu coå ñaøi

               Tröôøng Sa yù voâ haïn.

                Ñoát!

GIAÛI TUÏNG: Haõy noùi coâng aùn naøy cuøng “Ngöôõng Sôn hoûi Taêng vöøa rôøi choã naøo ñeán, Taêng thöa Loâ Sôn ñeán, Ngöôõng Sôn hoûi töøng ñeán Nguõ Laõo Phong chaêng, Taêng thöa chaúng töøng ñeán, Ngöôõng Sôn noùi Xaø-leâ chöa töøng daïo nuùi”, bieän traéng ñen xem laø ñoàng laø khaùc ? Ñeán trong ñaây phaûi laø boä maùy hoûng, yù thöùc maát, nuùi soâng ñaát lieàn coû caây ngöôøi suùc khoâng coøn ít phaàn ræ chaûy. Neáu chaúng nhö theá, coå nhaân goïi ñoù vaãn coøn ôû trong caûnh giôùi thaéng dieäu. Vaân Moân noùi: “Duø ñöôïc sôn haø ñaïi ñòa khoâng coøn moät maûy may loãi laàm vaãn laø “chuyeån cuù”, chaúng thaáy taát caû saéc môùi laø ‘baùn ñeà’, laïi phaûi bieát coù cô hoäi toaøn ñeà then choát höôùng thöôïng môùi bieát ngoài an.” Neáu thaáu ñöôïc nhö tröôùc nuùi laø nuùi, nöôùc laø nöôùc, moãi caùi ôû baûn vò cuûa noù, moãi caùi baøy hieän baûn theå, nhö caùi voã cuûa ngöôøi muø. Trieäu Chaâu noùi: “Gaø gaùy sôùm tænh daäy, buoàn thay coøn laân ñaän, chieác quaàn ñuøi aùo loùt vaãn khoâng, hình töôùng ca-sa coù chuùt ít. Quaàn khoâng troân, khoá chaúng mieäng, treân ñaàu tro xanh naêm ba ñaáu, voán vì tu haønh lôïi teá ngöôøi, ai bieát trôû thaønh keû voâ duïng.” Neáu ñöôïc chaân thaät ñeán caûnh giôùi naøy thì “Ngöôøi naøo maét chaúng khai”. Duø cho baûy ñieân taùm ñaûo, taát caû choã ñeàu laø caûnh giôùi naøy, ñeàu laø thôøi tieát naøy, möôøi phöông baàu trôøi roãng, boán maët cöûa cuõng khoâng. Vì theá noùi “Tröôùc tuøy coû thôm ñeán, sau theo hoa ruïng veà”. Tuyeát Ñaäu thaät laø kheùo leùo, chæ ñeán beân phaûi daùn moät caâu, beân traùi daùn moät caâu, lieàn thaønh baøi thi, “Haïc gaày ñaäu caây laïnh, vöôïn cuoàng keâu coå ñaøi”. Tuyeát Ñaäu daãn ñeán ñaây töï bieát loù ñuoâi, beøn noùi “Tröôøng Sa yù voâ haïn, ñoát”, nhö ñang moäng chôït tænh. Tuyeát Ñaäu tuy haï moät tieáng heùt cuõng chöa ñöôïc goät saïch. Neáu laø Sôn taêng thì chaúng vaäy, “Tröôøng Sa yù voâ haïn, ñaøo ñaát laïi choân saâu”.

?

TAÉC 37: BAØN SÔN TAM GIÔÙI KHOÂNG PHAÙP

LÔØI DAÃN: Cô ñieän chôùp luoáng nhoïc suy tö, tieáng seùt treân khoâng bòt tai naøo kòp, treân ñaàu caém côø ñoû, sau loã tai huôi hai kieám, neáu khoâng phaûi maét nhanh tay leï laøm sao chuïp ñöôïc. Coù moät loaïi cuùi ñaàu suy nghó, döôùi yù caên so löôøng, ñaâu bieát tröôùc ñaàu laâu thaáy quæ voâ soá. Haõy noùi chaúng rôi vaøo yù caên, chaúng oâm ñöôïc maát, chôït coù nhaéc bieát theá aáy laøm sao ñaùp ñöôïc, thöû cöû xem?

COÂNG AÙN: Baøn Sôn daïy raèng: Tam giôùi khoâng phaùp, choã naøo tìm taâm ?

GIAÛI THÍCH: Hoøa thöôïng Baûo Tích ôû Baøn Sôn phía baéc U Chaâu, laø baäc toân tuùc döôùi Maõ Toå, sau xuaát phaùt moät Phoå Hoùa. Sö saép tòch baûo chuùng: Coù ngöôøi taû ñöôïc hình ta chaêng ? Chuùng ñeàu veõ hình trình Sö, Sö ñeàu quôû ñoù. Phoå Hoùa ra noùi: Con taû ñöôïc. Sö baûo: Sao chaúng trình cho Laõo taêng ? Phoå Hoùa lieàn nhaøo loän moät caùi roài ñi ra. Sö baûo: Gaõ naøy veà sau nhö keû ñieân tieáp ngöôøi. Moät hoâm, Sö daïy chuùng: “Tam giôùi khoâng phaùp, choã naøo tìm taâm, töù ñaïi voán khoâng, Phaät nöông ñaâu ôû, ngoïc tuyeàn chaúng ñoäng, döøng laëng khoâng tyø, nhìn maët trình nhau, laïi khoâng vieäc khaùc.” Tuyeát Ñaäu nieâm ra hai caâu tuïng, haún laø laãn loän vaøng ngoïc. Chaúng thaáy noùi: Beänh reùt caùch ngaøy, chaúng nhôø thuoác loâ ñaø. Sôn taêng vì sao noùi theo tieáng lieàn ñaùnh, chæ vì kia mang goâng ñi caùo. Ngöôøi xöa noùi: Nghe tieáng khen ngoaøi caâu, chôù nhaèm trong yù tìm. Haõy noùi kia yù theá naøo, lieàn ñöôïc chaïy nhanh vöôït choùng, ñieän xeït sao baêng. Neáu nghó nghò suy löôøng, duø coù ngaøn Phaät ra ñôøi moø tìm y chaúng ñöôïc. Neáu laø vaøo saâu trong khuoân vöùc, toät xöông toät tuûy, thaáy ñöôïc thaáu thì Baøn Sôn moät tröôøng thaát baïi. Neáu nöông lôøi hieåu toâng, xoay maët xoay traùi thì Baøn Sôn chæ ñöôïc moät caây coïc. Neáu laø dính buøn keït nöôùc, xoay quanh trong khoái thanh saéc thì chöa moäng thaáy Baøn Sôn. Nguõ Toå tieân sö noùi: Thaáu qua beân kia môùi coù phaàn töï do. Ñaâu chaúng thaáy Tam Toå noùi: “Chaáp ñoù thaát ñoä, aét vaøo taø loä, buoâng ñi töï nhieân, theå khoâng ñi ñöùng.” Neáu nhaèm trong aáy noùi khoâng Phaät khoâng phaùp laïi laø chun vaøo hang quæ. Coå nhaân goïi ñoù laø haàm saâu giaûi thoaùt, voán laø nhaân laønh maø chuoác quaû döõ. Vì theá noùi ngöôøi voâ vi voâ söï vaãn maéc caùi naïn khoùa vaøng. Phaûi laø toät cuøng ñaùo ñeå môùi ñöôïc. Neáu nhaèm choã voâ ngoân  maø noùi ñöôïc, choã haønh chaúng ñöôïc maø haønh ñöôïc, goïi ñoù laø choã chuyeån thaân. Caâu “Tam giôùi khoâng phaùp, choã naøo tìm taâm”, neáu oâng khôûi tình giaûi thì cheát chìm ôû döôùi lôøi noùi kia. Choã thaáy cuûa Tuyeát Ñaäu phuûng baûy thaáu taùm, cho neân tuïng ra:

TUÏNG:           Tam giôùi voâ phaùp

                        Haø xöù caàu taâm

                        Baïch vaân vi caùi

                        Löu tuyeàn taùc caàm

                        Nhaát khuùc löôõng khuùc voâ nhaân hoäi

                        Vuõ quaù daï ñöôøng thu thuûy thaâm.

DÒCH:             Tam giôùi khoâng phaùp

                        Choã naøo tìm taâm

                         Maây traéng laøm loïng

                        Doøng suoái khaûy ñaøn

                        Moät baûn hai baûn khoâng ngöôøi hieåu

                        Möa xuoáng hoà ñeâm nöôùc thu saâu.

GIAÛI TUÏNG: Caâu “Tam giôùi khoâng phaùp, choã naøo tìm taâm”, Tuyeát Ñaäu tuïng ra gioáng nhö caûnh giôùi Hoa Nghieâm. Coù ngöôøi noùi Tuyeát Ñaäu trong khoâng xöôùng ra. Neáu laø ngöôøi mi maét môû ra, troïn chaúng hieåu theá aáy. Tuyeát Ñaäu ñeán beân caïnh kia daùn hai caâu “Maây traéng laøm loïng, doøng suoái khaûy ñaøn”. Toâ Ñoâng Pha tham kieán Chieáu Giaùc coù laøm tuïng: “Tieáng khe chính thaät löôõi daøi roäng, maøu nuùi quaû laø thaân saïch trong, ñeâm veà taùm vaïn boán ngaøn keä, hoâm khaùc laøm sao noùi vôùi ngöôøi.” Tuyeát Ñaäu möôïn doøng suoái laøm chieác löôõi daøi. Vì theá noùi “Moät baûn hai baûn khoâng ngöôøi hieåu”. Hoøa thöôïng Kieàn ôû Cöûu Phong noùi: “Laïi bieát ñöôïc maïng chaêng ? - Doøng suoái laø maïng, laëng leõ laø thaân, ngaøn soùng ñua daäy laø gia phong Vaên-thuø, moät saùng trôøi trong laø caûnh giôùi Phoå Hieàn.” “Doøng suoái khaûy ñaøn, moät baûn hai baûn khoâng ngöôøi hieåu”, loaïi khuùc ñieäu naøy phaûi laø tri aâm môùi hieåu. Neáu chaúng phaûi ngöôøi kia thì luoáng nhoïc nghieâng tai. Coå nhaân noùi: Ngöôøi ñieác xöôùng khuùc nhaïc nhaø Hoà, hay dôû thaáp cao thaûy chaúng nghe. Vaân Moân noùi: “Nhaéc chaúng ñoaùi, lieàn sai laãn, toan nghó suy, kieáp naøo ngoä.” Nhaéc laø theå, ñoaùi laø duïng, tröôùc khi chöa nhaéc ñieàm tröôùc chöa phaân maø thaáy ñöôïc laø ngoài ñoaïn yeáu taân. Neáu ñieàm tröôùc vöøa phaân maø thaáy ñöôïc, lieàn coù chieáu duïng. Neáu sau khi ñieàm tröôùc phaân roài maø thaáy ñöôïc laø rôi taïi yù caên. Tuyeát Ñaäu töø bi quaù laém, laïi noùi vôùi oâng “Möa xuoáng hoà ñeâm nöôùc thu saâu”. Baøi tuïng naøy ñaõ coù nhieàu ngöôøi baøn luaän khen Tuyeát Ñaäu coù taøi haøn laâm. Caâu “Möa xuoáng hoà ñeâm nöôùc thu saâu”, phaûi ñeå maét nhìn nhanh, neáu chaäm chaïp nghi ngôø thì thaûo luaän khoâng ra.

?

TAÉC 38: PHONG HUYEÄT TOÅ SÖ TAÂM AÁN

LÔØI DAÃN: Neáu luaän Tieäm, traùi thöôøng hôïp ñaïo, trong oàn naùo baûy doïc taùm ngang. Neáu luaän Ñoán chaúng ñeå daáu veát, ngaøn Thaùnh doø tìm cuõng chaúng ñöôïc. Neáu nhö chaúng laäp Ñoán Tieäm laïi laøm sao ? Ngöôøi hay moät lôøi, ngöïa hay moät roi, chính khi aáy ai laø taùc giaû, thöû cöû xem ?

COÂNG AÙN: Phong Huyeät ôû Nha Moân taïi Vónh Chaâu, thöôïng ñöôøng noùi: Taâm aán cuûa Toå sö nhö maùy traâu saét, ñi lieàn aán ñöùng, ñöùng lieàn aán phaù, chæ nhö chaúng ñi chaúng ñöùng aán töùc phaûi, chaúng aán töùc phaûi ? Khi aáy coù Tröôûng laõo Loâ Pha ra chuùng hoûi: Toâi coù maùy traâu saét thænh Thaày chaúng ñeå tay aán ? Phong Huyeät noùi: Quen caâu kình ngheâ thaû cöï taåm, laïi than con eách nhaûy caùt buøn. Loâ Pha döøng laïi tö löï. Phong Huyeät naït: Tröôûng laõo sao khoâng noùi leân ? Loâ Pha suy nghó. Phong Huyeät ñaùnh moät phaát töû, noùi: Laïi nhôù ñöôïc thoaïi ñaàu chaêng, thöû cöû xem ? Loâ Pha toan môû mieäng. Phong Huyeät laïi ñaùnh moät phaát töû. Muïc Chuû noùi: Phaùp Phaät cuøng phaùp vua moät loaïi. Phong Huyeät hoûi: Thaáy ñaïo lyù gì ? Muïc Chuû noùi: Ñaùng ñoaïn chaúng ñoaïn, trôû laïi chuoác loaïn. Phong Huyeät lieàn xuoáng toøa.

GIAÛI THÍCH: Phong Huyeät laø haøng toân tuùc trong toâng Laâm Teá. Laâm Teá buoåi ñaàu trong hoäi Hoaøng Baù ñi troàng tuøng. Hoaøng Baù hoûi: Trong nuùi saâu troàng tuøng nhieàu theá ñeå laøm gì ? Laâm Teá thöa: Moät vì Sôn moân laøm caûnh, hai vì ngöôøi sau laøm tieâu baûng. Noùi xong lieàn cuoác ñaát moät caùi. Hoaøng Baù baûo: Tuy nhieân nhö theá, con ñaõ aên hai möôi gaäy roài. Laâm Teá laïi ñaäp döôùi ñaát moät caùi, mieäng hö hö. Hoaøng Baù baûo: Toâng ta ñeán ngöôi höng thaïnh ôû ñôøi. Qui Sôn Hieät noùi: “Laâm Teá theá aáy gioáng nhö ñaát baèng trôït teù. Tuy nhieân nhö theá, gaëp nguy chaúng ñoåi môùi laø chaân tröôïng phu. Hoaøng Baù baûo toâng ta ñeán ngöôi höng thaïnh ôû ñôøi, gioáng nhö thöông con chaúng bieát hoâi.” Sau Qui Sôn hoûi Ngöôõng Sôn: Hoaøng Baù ñöông thôøi chæ phoù chuùc cho moät mình Laâm Teá hay laïi coøn ai ? Ngöôõng Sôn thöa: Coøn, chæ vì nieân ñaïi daøi laâu chaúng daùm thöa tröôùc vôùi Hoøa thöôïng. Qui Sôn baûo: Tuy nhieân nhö theá, ta cuõng caàn bieát, haõy noùi xem ? Ngöôõng Sôn thöa: “Moät ngöôøi chæ Nam, Ngoâ Vieät khieán ñi, gaëp Ñaïi Phong lieàn döøng.” Ñaây laø lôøi saám chæ Phong Huyeät vaäy. Phong Huyeät ban ñaàu tham kieán Tuyeát Phong naêm naêm, nhaân thöa hoûi caâu chuyeän “Laâm Teá vaøo nhaø, hai vò Thuû toïa nhaø Ñoâng nhaø Taây ñoàng thôøi heùt, coù vò Taêng hoûi Laâm Teá laïi coù chuû khaùch chaêng, Laâm Teá noùi chuû khaùch roõ raøng”, Phong Huyeät noùi chöa bieát yù chæ theá naøo ? Tuyeát Phong baûo: “Toâi tröôùc cuøng Nham Ñaàu, Khaâm Sôn ñi yeát kieán Laâm Teá, ñeán giöõa ñöôøng nghe tin ñaõ tòch. Neáu caàn hieåu caâu chuû khaùch cuûa Laâm Teá, phaûi ñeán tham kieán haøng toân tuùc cuûa toâng phaùi aáy.” Phong Huyeät laïi ñeán yeát kieán Thuïy Nham. Thuïy Nham thöôøng töï goïi: OÂng chuû nhaân! Töï ñaùp: Daï! Laïi baûo: Tænh tænh laáy, sau kia chôù ñeå ngöôøi löøa. Phong Huyeät noùi: Töï ñeà leân, töï giaûi laáy coù gì laø khoù. Sau ôû Loäc Moân Töông Chaâu cuøng thò giaû Khoaùch qua haï, Khoaùch chæ Sö ñeán tham Nam Vieän. Phong Huyeät thöa: Vaøo cöûa phaûi raønh chuû, roõ raøng thænh thaày phaân. Moät hoâm gaëp Nam Vieän Sö keå chuyeän tröôùc, noùi: Con chæ ñeán thaân caän. Nam Vieän baûo: Tuyeát Phong laø coå Phaät. Moät hoâm Sö yeát kieán Caûnh Thanh. Caûnh Thanh hoûi: Vöøa rôøi choã naøo ? Sö thöa: Töï rôøi ñoâng ñeán. Caûnh Thanh hoûi: Laïi qua soâng nhoû chaêng? Sö thöa: Thuyeàn to vöôït ngoaøi khôi, soâng nhoû khoâng theå chôû. Caûnh Thanh baûo: Soâng göông nuùi veõ, chim bay chaúng qua, ngöôi chôù troäm laáy lôøi cao. Sö thöa: Meânh moâng coøn khieáp theá moâng luaân, Lieät Haùn buoàm bay quaù Nguõ Hoà. Caûnh Thanh döïng caây phaát töû hoûi: Laøm gì ñöôïc caùi naøy ? Sö hoûi: Caùi naøy laø gì ? Caûnh Thanh baûo: Quaû nhieân chaúng bieát. Sö thöa: Ra vaøo co duoãi cuøng thaày ñoàng duïng. Caûnh Thanh baûo: Chuoâi gaùo nghe tieáng roãng, nguû meâ maëc noùi xaøm. Sö thöa: Ñaàm roäng chöùa nuùi, lyù hay deïp coïp. Caûnh Thanh baûo: Tha toäi thöù loãi, phaûi ra ñi mau. Sö thöa: Ra laø maát. Lieàn ñi ra ñeán phaùp ñöôøng, töï nghó ñaïi tröôïng phu coâng aùn chöa xong haù laïi chòu thoâi. Sö lieàn trôû vaøo phöông tröôïng thaáy Caûnh Thanh ngoài, thöa: Vöøa roài con trình kieán giaûi coù xaâm phaïm ñeán toân nhan, cuùi mong Hoøa thöôïng töø bi tha cho nhöõng loãi laàm. Caûnh Thanh hoûi: Vöøa roài töø ñoâng laïi, haù chaúng phaûi Thuùy Nham laïi ? Sö thöa: Tuyeát Ñaäu thaân nöông Baûo Caùi ñoâng. Caûnh Thanh baûo: Chaúng tìm deâ maát cuoàng giaûi döùt, laïi ñeán trong naøy ñoïc taäp thô. Sö thöa: Gaëp tay kieám khaùch neân trình kieám, chaúng phaûi nhaø thô chôù hieán thô. Caûnh Thanh baûo: Thô mau ñaäy laïi, taïm möôïn kieám xem ? Sö thöa: Chaët ñaàu thôï goám mang kieám ñi. Caûnh Thanh baûo: Chaúng nhöõng xuùc chaïm phong hoùa, cuõng töï baøy laàm laãn. Sö thöa: Neáu chaúng xuùc chaïm phong hoùa ñaâu roõ ñöôïc taâm coå Phaät. Caûnh Thanh hoûi: Sao goïi laø taâm coå Phaät ? Sö thöa: Taùi höùa öng cho, nay thaày ñaâu coù. Caûnh Thanh baûo: Thieàn taêng ñoâng ñeán, ñaäu baép chaúng phaân. Sö thöa: Chæ nghe chaúng laáy maø laáy, ñaâu ñöôïc ñeø laáy maø laáy. Caûnh Thanh baûo: Soùng lôùn daáy ngaøn taàm, moøi yeân chaúng rôøi nöôùc. Sö thöa: Moät caâu baët doøng, muoân cô laëng nghó. Sö lieàn leã baùi. Caûnh Thanh laáy phaát töû ñieåm ba ñieåm, noùi: Hay thay! Haõy ngoài uoáng traø.

Sö ban ñaàu ñeán Nam Vieän vaøo cöûa chaúng leã baùi. Nam Vieän baûo: Vaøo cöûa caàn bieän chuû. Sö thöa: Quaû nhieân môøi Thaày phaân. Nam Vieän laáy tay traùi voã ñaàu goái moät caùi, Sö heùt. Nam Vieän laáy tay maët voã ñaàu goái moät caùi, Sö cuõng heùt. Nam Vieän ñöa tay traùi leân noùi: Caùi naøy töùc töø Xaø-leâ. Laïi ñöa tay maët leân noùi: Caùi naøy laïi laø sao ? Sö ñaùp: Muø! Nam Vieän lieàn chæ caây gaäy. Sö hoûi: Laøm gì ? Con ñoaït caây gaäy ñaäp Hoøa thöôïng, chôù baûo khoâng noùi. Nam Vieän lieàn neùm caây gaäy, noùi: Ngaøy nay bò gaõ Chieát maët vaøng cöôùp laáy roài. Sö thöa: Hoøa thöôïng gioáng nhö ngöôøi mang baùt khoâng ñöôïc, doái noùi chaúng ñoùi. Nam Vieän hoûi: Xaø-leâ ñaõ töøng ñeán ñaây chaêng ? Sö thöa: Laø lôøi gì ? Nam Vieän baûo: Kheùo kheùo hoûi laáy. Sö thöa: Cuõng chaúng ñöôïc boû qua. Nam Vieän baûo: Haõy ngoài uoáng traø. Caùc oâng xem, doøng anh tuaán töï cô phong cao voùt. Nam Vieän cuõng chöa bieän ñöôïc Sö. Ñeán hoâm khaùc, Nam Vieän chæ hoûi bình thöôøng: Haï naøy ôû choã naøo ? Sö thöa: ÔÛ Loäc Moân cuøng Thò giaû Khoaùch ñoàng qua haï. Nam Vieän baûo: Voán laø thaân kieán taùc gia ñeán. Laïi hoûi: Kia noùi vôùi oâng caùi gì ? Sö thöa: Tröôùc sau chæ daïy con moät beà laøm chuû. Nam Vieän lieàn ñaùnh ñuoåi ra khoûi phöông tröôïng, noùi: Keû naøy laø loaïi thua traän coù duøng laøm gì ? Töø ñaây Sö chaáp nhaän ôû trong hoäi Nam Vieän laøm Tri vieân. Moät hoâm, Nam Vieän vaøo trong vöôøn hoûi: Phöông Nam moät gaäy laøm sao thöông löôïng? Sö thöa: Khôûi kyø ñaëc thöông löôïng, laïi hoûi: ÔÛ ñaây Hoøa thöôïng laøm sao thöông löôïng ? Nam Vieän caàm gaäy leân, noùi: Döôùi gaäy voâ sanh nhaãn, laâm cô chaúng nhöôïng thaày. Khi aáy Sö hoaùt nhieân ñaïi ngoä.

Baáy giôø nhaèm thôøi Nguõ Ñaïi ly loaïn, Muïc chuû Vónh Chaâu thænh Sö nhaäp haï taïi Vónh Chaâu. Chính laø luùc moät toâng Laâm Teá raát thònh haønh. Sö phaøm coù vaán ñaùp chæ daïy, caâu lôøi thoát ra hay kheùo döôøng taùn hoa raûi gaám, chöõ chöõ ñeàu coù choã rôi. Moät hoâm, Muïc chuû thænh Sö thöôïng ñöôøng, Sö baûo chuùng: “Taâm aán Toå sö nhö maùy traâu saét, ñi lieàn aán ñöùng, ñöùng lieàn aán phaù. Chæ nhö chaúng ñi chaúng ñöùng aán laø phaûi, chaúng aán laø phaûi?” Vì sao chaúng gioáng maùy ngöôøi ñaù ngöïa goã, laïi gioáng maùy traâu saét ? Khoâng coù choã cho oâng taùc ñoäng, oâng vöøa ñi lieàn aán ñöùng, oâng vöøa ñöùng lieàn aán phaù, khieán oâng naùt traêm maûnh. Chæ nhö chaúng ñi chaúng ñöùng aán laø phaûi, chaúng aán laø phaûi ? Xem Sö daïy theá aáy, ñaùng goïi laø löôõi caâu coù moài. Khi aáy döôùi toøa coù Tröôûng laõo Loâ Pha cuõng laø haøng toân tuùc trong toâng Laâm Teá, daùm böôùc ra cuøng Sö ñoái ñaùp, chuyeån thoaïi ñaàu cuûa Sö ñaët moät caâu hoûi raát kyø ñaëc. Hoûi: Toâi coù maùy traâu saét, thænh Thaày chaúng ñeå tay aán ? Ñaâu ngôø Phong Huyeät laø haøng taùc gia, lieàn ñaùp: “Quen caâu kình ngheâ laëng soâng lôùn, laïi than con eách nhaûy caùt buøn.” Ñaây laø trong lôøi noùi coù aâm vang. Vaân Moân noùi: “Thaû caâu boán beå chæ caâu roàng to, caùch ngoaïi huyeàn cô vì tìm tri kyû.” Soâng lôùn laáy con traâu to laøm moài moùc caâu, laïi chæ caâu ñöôïc moät con eách. Lôøi naøy vaãn khoâng huyeàn dieäu, cuõng khoâng ñaïo lyù suy xeùt. Coå nhaân noùi: Neáu nhaèm treân söï xem thì deã, neáu nhaèm döôùi yù caên suy xeùt thì khoâng giao thieäp. Loâ Pha döøng laïi tö löï, thaáy ñoù chaúng laáy, ngaøn naêm khoù gaëp, ñaùng tieác thay! Vì theá noùi: Duø cho giaûng ñöôïc ngaøn kinh luaän, moät phen laâm cô khoù buoâng lôøi. Kyø thaät Loâ Pha caàn löïa lôøi hay ñaùp Sö, chaúng muoán haønh leänh, bò Sö moät beà duøng cô phong giöït côø cöôùp troáng, moät maët eùp töôùng chaïy, chæ ñöôïc khoâng laøm gì. Ngaïn ngöõ noùi: “Traän thua chaúng caám bò choåi queùt”. Buoåi ñaàu caàn tìm thöông phaùp choáng vôùi ngöôøi. Ñôïi oâng tìm ñöôïc thì ñaàu rôi xuoáng ñaát. Muïc chuû cuõng ñaõ tham vaán Phong Huyeät laâu roài, neân hieåu noùi: Phaùp Phaät cuøng phaùp vua moät loaïi. Sö hoûi: OÂng thaáy gì ? Muïc chuû thöa: Ñaùng ñoaïn chaúng ñoaïn, trôû laïi chuoác loaïn. Phong Huyeät chæ laø moät khoái tinh thaàn, gioáng heät traùi baàu troøn treân maët nöôùc, ñaåy qua lieàn xoay, chaïm ñeán lieàn ñoäng, kheùo tuøy cô thuyeát phaùp. Neáu chaúng tuøy cô trôû thaønh voïng ngöõ. Sö lieàn xuoáng toøa. Toâng Laâm Teá coù boán caâu chuû khaùch, ngöôøi tham hoïc caàn phaûi chín chaén. Nhö chuû khaùch gaëp nhau coù luaän baøn chuû khaùch qua laïi, hoaëc öùng vaät hieän hình toaøn theå taùc duïng, hoaëc naém cô quyeàn cöôøi giaän, hoaëc hieän nöûa thaân, hoaëc côõi sö töû, hoaëc côõi voi chuùa. Nhö coù ngöôøi hoïc chaân chaùnh ñeán lieàn heùt, tröôùc ñöa ra moät chaäu keo, Thieän tri thöùc khoâng bieát laø caûnh, lieàn treân caûnh aáy laøm hình laøm thöùc. Ngöôøi hoïc laïi heùt, Thieän tri thöùc chaúng chòu buoâng. Ñaây laø beänh nhaäp cao hoang khoâng kham trò chöõa, goïi laø Khaùch Xem Chuû. Hoaëc Thieän tri thöùc chaúng ñöa ra vaät, tuøy choã hoûi cuûa ngöôøi hoïc lieàn ñoaït. Ngöôøi hoïc bò ñoaït ñeán cheát chaúng buoâng. Ñaây laø Chuû Xem Khaùch. Hoaëc ngöôøi hoïc hieän ra moät caûnh thanh tònh ñöa tröôùc Thieän tri thöùc, Thieän tri thöùc bieát ñöôïc laø caûnh, naém noù neùm xuoáng haàm. Ngöôøi hoïc noùi: Thieän tri thöùc raát hay. Thieän tri thöùc ñaùp: Doát thay! Chaúng bieát toát xaáu. Ngöôøi hoïc leã baùi. Ñaây laø Chuû Xem Chuû. Hoaëc coù ngöôøi hoïc mang goâng ñeo cuøm ra tröôùc Thieän tri thöùc, Thieän tri thöùc laïi vì y cho theâm moät lôùp goâng cuøm. Ngöôøi hoïc vui veû, kia ñaây ñeàu khoâng bieát. Ñaây laø Khaùch Xem Khaùch.

Chö Ñaïi ñöùc! Sôn taêng cöû ra vì bieän ma, roõ caûnh laï, bieát taø chaùnh. Nhö Taêng hoûi Töø Minh: Khi moät heùt phaân chuû khaùch, chieáu duïng ñoàng thôøi haønh laø theá naøo ? Töø Minh lieàn heùt. Laïi Thieàn sö Hoaèng Giaùc ôû Vaân Cö daïy chuùng: Thí nhö sö töû chuïp voi cuõng duøng toaøn löïc, chuïp thoû cuõng duøng toaøn löïc. Coù vò Taêng ra hoûi: Chöa bieát toaøn löïc gì ?

Giaùc ñaùp: Löïc chaúng doái. Xem Tuyeát Ñaäu tuïng ra:

TUÏNG:   Caàm ñaéc Loâ Pha khoa thieát ngöu

                Tam huyeàn khoa giaùp vò khinh thuø

                Sôû vöông thaønh baïn trieàu toâng thuûy

                Haùt haï taèng linh khöôùc ñaûo löu.

DÒCH:    Baét ñöôïc Loâ Pha traâu saét khoe

                Tam huyeàn binh khí vaãn chöa duøng

                Beân thaønh vua Sôû nhaèm ñoâng chaûy

                Moät heùt töøng laøm ñaûo ngöôïc doøng.

GIAÛI TUÏNG: Tuyeát Ñaäu bieát Phong Huyeät coù loaïi toâng phong naøy, neân tuïng “Baét ñöôïc Loâ Pha traâu saét khoe, tam huyeàn binh khí vaãn chöa duøng”. Toâng Laâm Teá coù tam huyeàn tam yeáu. Phaøm trong moät caâu phaûi ñuû tam huyeàn, trong moät huyeàn phaûi ñuû tam yeáu. Taêng hoûi Laâm Teá: Theá naøo laø caâu thöù nhaát ? Laâm Teá ñaùp: Tam yeáu aán khai ñieåm son heïp, chöa cho nghó nghò chuû khaùch phaân. Taêng hoûi: Theá naøo laø caâu thöù hai ? Laâm Teá ñaùp: Dieäu bieän haù cho Voâ Tröôùc hoûi, boït hôïp naøo phuï cô baët doøng. Taêng hoûi: Theá naøo laø caâu thöù ba ? Laâm Teá ñaùp: Chæ xem nhaø haùt ñuøa ngöôøi maùy, ruùt daây ñeàu bôûi ngöôøi nuùp trong. Phong Huyeät trong moät caâu ñaày ñuû binh khí tam huyeàn, baûy vieäc tuøy thaân chaúng khinh xuaát ñaùp ngöôøi. Neáu chaúng nhö theá laøm gì ñöôïc Loâ Pha. Phaàn döôùi, Tuyeát Ñaäu caàn ñeà ra cô phong cuûa toâng

Laâm Teá, chôù noùi laø Loâ Pha, giaû söû beân thaønh vua Sôû soùng daäy aàm aàm, nöôùc noåi ngaäp trôøi, troïn chaûy veà phöông Ñoâng, chæ caàn moät tieáng heùt, cuõng phaûi chaûy ngöôïc laïi.

?

TAÉC 39: VAÂN MOÂN HOA THÖÔÏC LAN

LÔØI DAÃN: Giöõa ñöôøng thoï duïng döôøng coïp töïa nuùi, theá ñeá löu boá nhö vöôïn taïi vöôøn. Muoán bieát nghóa Phaät taùnh, phaûi quaùn thôøi tieát nhaân duyeân, muoán luyeän loïc vaøng roøng, phaûi laø loø luyeän cuûa baäc taùc gia. Haõy noùi ngöôøi ñaïi duïng hieän tieàn laáy caùi gì thí nghieäm ?

COÂNG AÙN: Taêng hoûi Vaân Moân: Theá naøo laø Phaùp thaân thanh tònh ? Vaân Moân ñaùp: Hoa thöôïc lan. Taêng hoûi: Khi theá aáy ñi thì sao ? Vaân Moân ñaùp: Sö töû loâng vaøng.

GIAÛI THÍCH: Caùc oâng bieát choã noùi cuûa vò Taêng vaø choã ñaùp cuûa Vaân Moân chaêng ? Neáu hieåu ñöôïc thì hai mieäng ñoàng khoâng coù moät caùi löôõi. Neáu chaúng bieát chöa khoûi laàm laãn. Coù vò Taêng hoûi Huyeàn Sa: Theá naøo laø Phaùp thaân thanh tònh ? Huyeàn Sa ñaùp: Muû gioït gioït. Ngöôøi ñuû con maét Kim Cang môøi thöû bieän xem ? Vaân Moân khoâng ñoàng ngöôøi khaùc, coù khi naém ñöùng vaùch cao ngaøn tröôïng, khoâng coù choã cho oâng nghó suy, coù khi vì oâng môû moät con ñöôøng ñoàng cheát ñoàng soáng. Ba taác löôõi cuûa Vaân Moân raát saâu kín. Coù ngöôøi noùi ñoù laø loái ñaùp tín thaùi (tin maøu saéc). Neáu hieåu theá aáy, thöû noùi Vaân Moân rôi taïi choã naøo ? Caùi naøy laø vieäc ôû trong thaát, chôù nhaèm ra ngoaøi suy tính. Vì theá, Baù Tröôïng noùi: Sum la vaïn töôïng, taát caû ngöõ ngoân, ñeàu xoay veà nôi mình, khieán laên truøng truïc, nhaèm choã soáng linh ñoäng. Laïi noùi: Neáu nghó nghò suy tìm, lieàn rôi vaøo caâu thöù hai. Vónh Gia noùi: “Phaùp thaân ngoä roài khoâng moät vaät, baûn nguyeân töï taùnh thieân chaân Phaät.” Vaân Moân nghieäm vò Taêng naøy, vò Taêng naøy cuõng laø ngöôøi ôû trong thaát cuûa Sö, laø ngöôøi tham cöùu ñaõ laâu, bieát ñöôïc vieäc trong thaát Sö, neân tieán ngöõ: Khi theá aáy ñi thì sao ? Vaân Moân baûo: Sö töû loâng vaøng. Haõy noùi laø chaáp nhaän y hay chaúng chaáp nhaän y, laø bao y hay bieám y ? Nham Ñaàu noùi: Neáu luaän chieán thì moãi ngöôøi ôû choã chuyeån. Laïi noùi: Kia tham caâu soáng chaúng tham caâu cheát. Caâu soáng tieán ñöôïc thì vónh kieáp chaúng queân, caâu cheát tieán ñöôïc thì töï cöùu chöa xong. Laïi coù vò Taêng hoûi Vaân Moân: Phaät phaùp nhö traêng trong nöôùc phaûi chaêng ? Vaân Moân ñaùp: Soùng trong khoâng ñöôøng thoâng. Taêng thöa: Hoøa thöôïng töø ñaâu maø ñöôïc ? Vaân Moân ñaùp: Hoûi laïi thì ñaâu ñeán. Taêng thöa: Chính khi theá aáy ñi laø sao ? Vaân Moân ñaùp: Ñöôøng quan san truøng ñieäp. Phaûi bieát vieäc naøy chaúng ôû treân ngoân cuù, nhö choïi ñaù nhaùng löûa, tôï laøn ñieän chôùp, naém ñöôïc naém chaúng ñöôïc chöa khoûi tan thaân maát maïng. Tuyeát Ñaäu laø ngöôøi ôû trong ñoù, lieàn ngay ñaàu tuïng ra:

TUÏNG:           Hoa thöôïc lan

                        Maïc man han

                        Tinh taïi xöùng heà baát taïi baøn

                        Tieän nhaäm ma, thaùi voâ ñoan

                        Kim mao sö töû ñaïi gia khan.

DÒCH:             Hoa thöôïc lan

                        Chôù hoang mang

                        Hoa ôû caân chöø  chaúng ôû baøn

                        Lieàn theá aáy, khoâng moái mang

                        Sö töû loâng vaøng caû nhaø xem.

GIAÛI TUÏNG: Tuyeát Ñaäu ñoàng hoäi, ñaùnh moät ñieäu rung daây phaùt ra nhöõng baûn kyø dieäu, moãi caâu phaùn xeùt ra ñaây. Moät baøi tuïng chaúng khaùc caùch nieâm coå. “Hoa thöôïc lan”, lieàn noùi “Chôù hoang mang”. Nhieàu ngöôøi noùi: Vaân Moân duøng tín thaùi ñaùp, thaûy ñeàu khôûi tình giaûi hieåu Vaân Moân. Vì theá Tuyeát Ñaäu coù boån phaän giaûn traïch, neân noùi “Chôù hoang mang”. Bôûi vì yù cuûa Vaân Moân chaúng phaûi ôû choã hoa thöôïc lan. Vì theá, Tuyeát Ñaäu noùi “hoa ôû caân chöø chaúng ôû baøn”. Moät caâu naøy raát möïc roõ raøng, trong nöôùc voán khoâng traêng, traêng ôû trôøi xanh. Nhö hoa caân ôû caân chôù chaúng phaûi ôû baøn. Thöû noùi caùi gì laø caân, neáu bieän roõ ñöôïc chaúng coâ phuï Tuyeát Ñaäu. Coå nhaân ñeán trong ñaây quaû thaät töø bi phaân minh noùi vôùi oâng. “Chaúng ôû trong naøy ôû beân kia.” Haõy noùi beân kia laø choã naøo ? Taïi moät caâu ñaàu, baøi tuïng naøy tuïng xong. Phaàn sau baøi tuïng laø vò Taêng noùi “khi theá aáy ñi thì sao”. Tuyeát Ñaäu noùi: Vò Taêng naøy “khoâng moái mang”. Haõy noùi laø ñaàu saùng hôïp hay ñaàu toái hôïp ? Hoäi roài noùi theá aáy, chaúng hoäi noùi theá aáy ? “Sö töû loâng vaøng caû nhaø xem”, laïi thaáy sö töû loâng vaøng chaêng ? Muø !

?

TAÉC 40: LUÏC HOAØN TRÔØI ÑAÁT ÑOÀNG GOÁC

LÔØI DAÃN: Thoâi ñi heát ñi, caây saét troå hoa. Coù chaêng ? Coù chaêng ?û Thoâng minh cuõng bò thua. Duø cho baûy doïc taùm ngang chaúng ra khoûi loã muõi y. Haõy noùi tieáng laàm laãn ôû choã naøo. Thöû cöû xem ?

COÂNG AÙN :Ñaïi phu Luïc Hoaøn cuøng noùi chuyeän vôùi Nam Tuyeàn. Hoaøn hoûi: Trieäu Phaùp sö noùi “trôøi ñaát cuøng ta ñoàng goác, vaïn vaät cuøng ta moät theå”, thaät laø kyø quaùi ? Nam Tuyeàn chæ hoa tröôùc saân keâu ñaïi phu, noùi: Thôøi nhaân thaáy goác hoa naøy gioáng heät nhö moäng.                      

GIAÛI THÍCH: Ñaïi phu Luïc Hoaøn tham kieán Nam Tuyeàn ñaõ laâu, bình thöôøng löu taâm trong lyù taùnh, taàm khaûo Trieäu Luaän. Moät hoâm, ngoài baøn luaän ñem hai caâu cho laø kyø ñaëc, hoûi: Trieäu Phaùp sö noùi “trôøi ñaát cuøng ta ñoàng goác, vaïn vaät cuøng ta ñoàng theå”, thaät laø kyø quaùi ? Trieäu Phaùp sö laø vò Cao taêng ñôøi Taán cuøng Ñaïo Sanh, Taêng Dueä, Ñaïo Dung ñoàng döôùi tay cuûa Cöu-ma-la-thaäp, goïi laø Töù trieát. Phaùp sö Taêng Trieäu thuôû nhoû thích ñoïc Laõo Trang, sau nhaân vieát kinh Duy-ma-caät coù choã ngoä, môùi bieát Laõo Trang vaãn chöa taän thieän. Sö chuyeån hôïp caùc kinh laøm thaønh boán quyeån luaän (Baùt-nhaõ Voâ Tri Luaän, Baát Chaân Khoâng Luaän, Vaät Baát Thieân Luaän, Nieát-baøn Voâ Danh Luaän). YÙ chæ Laõo Trang noùi trôøi ñaát hình lôùn, hình ta cuõng vaäy, ñoàng sanh trong hö voâ. Trang Sanh ñaïi yù chæ luaän teà vaät. Trieäu Coâng ñaïi yù luaän taùnh ñeàu qui veà chính mình. Nhö trong luaän, Sö noùi: “Phaøm baäc chí nhaân roãng rang khoâng hình töôïng maø vaïn vaät ñeàu do ta taïo, hoäi vaïn vaät veà chính mình chæ laø baäc Thaùnh nhaân. Tuy coù thaàn coù ngöôøi coù hieàn coù Thaùnh moãi loaïi khaùc nhau, song ñeàu ñoàng moät taùnh moät theå”. Coå nhaân noùi: “Toät caû caøn khoân ñaïi ñòa chæ laø moät caùi chính mình, laïnh thì khaép trôøi khaép ñaát laïnh, noùng thì khaép trôøi khaép ñaát noùng, coù thì khaép trôøi khaép ñaát coù, khoâng thì khaép trôøi khaép ñaát khoâng, phaûi thì khaép trôøi khaép ñaát phaûi, quaáy thì khaép trôøi khaép ñaát quaáy.” Phaùp Nhaõn noùi: “Y y y, ta ta ta, Nam Baéc Ñoâng Taây ñeàu toát toát, chaúng toát toát, chæ coù ta thaûy laø toát.” Vì theá noùi: “Treân trôøi döôùi trôøi, chæ ta laø hôn heát.” Thaïch Ñaàu xem Trieäu Luaän ñeán choã “hoäi vaïn vaät veà chính mình”, hoaùt nhieân ñaïi ngoä, sau laøm baûn Tham Ñoàng Kheá chaúng ngoaøi yù naøy. Xem oâng hoûi theá aáy, haõy noùi ñoàng goác gì ? Ñoàng theå naøo ? Ñeán trong ñaây quaû laø kyø ñaëc, haù ñoàng vôùi ngöôøi thöôøng chaúng bieát trôøi cao ñaát daøy, ñaâu coù vieäc theá aáy. Ñaïi phu Luïc Hoaøn hoûi nhö theá, kyø thì raát kyø, chæ laø chaúng thoaùt ngoaøi yù kinh. Neáu noùi yù kinh laø toät, vì sao Theá Toân laïi nieâm hoa, Toå sö laïi Taây sang laøm gì ? Choã ñaùp cuûa Nam Tuyeàn laø duøng loã muõi cuûa Thieàn taêng, vì kia ñöa ra  choã ñau, ñeå phaù hang oå kia. Beøn chæ caây hoa tröôùc saân, keâu Ñaïi phu noùi: Thôøi nhaân thaáy moät goác hoa naøy gioáng heät nhö moäng. Nhö daãn ngöôøi leân ñeán bôø cao muoân tröôïng xoâ moät caùi khieán hoï teù cheát. Neáu oâng xoâ teù treân ñaát baèng, cho ñeán ñöùc Phaät Di-laëc ra ñôøi cuõng chaúng laøm cho ngöôøi cheát. Gioáng heät nhö ngöôøi ñang moäng muoán tænh maø tænh khoâng ñöôïc, bò ngöôøi goïi lieàn tænh. Neáu Nam Tuyeàn con maét chaúng chaùnh, quyeát ñònh bò oâng aáy boâi veõ roài. Xem Sö noùi thoaïi theá aáy thaät laø khoù hieåu. Neáu laø ngöôøi con maét ñònh ñoäng linh hoaït nghe ñöôïc nhö thöôïng vò ñeà-hoà. Neáu laø keû cheát nghe ñöôïc trôû thaønh thuoác ñoäc. Coå nhaân noùi: Neáu ôû treân söï thaáy thì rôi taïi taàm thöôøng, neáu nhaèm döôùi yù caên suy tính doø tìm thì chaúng ñöôïc. Nham Ñaàu noùi: Ñaây laø keá soáng cuûa ngöôøi höôùng thöôïng, chæ hieän baøy tröôùc maét choác laùt nhö ñieän chôùp. Ñaïi yù Nam Tuyeàn nhö theá, coù thuû ñoaïn baét con teâ con coïp, ñònh roàng raén. Ñeán trong aáy phaûi töï hoäi môùi ñöôïc. Ñaâu chaúng nghe noùi: Moät con ñöôøng höôùng thöôïng ngaøn Thaùnh chaúng truyeàn, hoïc giaû nhoïc hình nhö khæ baét boùng. Xem Tuyeát Ñaäu tuïng ra:

TUÏNG:   Vaên kieán giaùc tri phi nhaát nhaát

                 Sôn haø baát taïi caûnh trung quan

                 Söông thieân nguyeät laïc daï töông baùn

                 Thuøy coäng tröøng ñaøm chieáu aûnh haøn.

DÒCH:    Hieåu bieát thaáy nghe chaúng phaûi moät

                Nuùi soâng naøo ôû taïi göông xem

                Trôøi söông traêng laën ñeâm vöøa nöûa

                Ai vôùi ñaàm trong soi boùng keøm.

GIAÛI TUÏNG: Nam Tuyeàn noùi môù ít, Tuyeát Ñaäu noùi môù nhieàu. Tuy nhieân taïo moäng, laïi taïo ñöôïc caùi moäng ñeïp. Phaàn tröôùc noùi moät theå, trong ñaây noùi chaúng ñoàng. “Hieåu bieát thaáy nghe chaúng phaûi moät, nuùi soâng naøo ôû taïi göông xem”, neáu noùi ôû trong göông xem veà sau môùi hieåu roõ thì chaúng rôøi caùi göông. Nuùi soâng ñaát lieàn coû caây röøng raäm chôù ñem göông soi, neáu ñem göông soi lieàn thaønh hai ñoaïn. Chæ neân nuùi laø nuùi, nöôùc laø nöôùc, moãi phaùp truï baûn vò cuûa noù, töôùng theá gian thöôøng truï. “Nuùi soâng naøo ôû taïi göông xem”, haõy noùi ôû choã naøo xem, laïi hoäi chaêng ? Ñeán trong ñaây höôùng veà “trôøi söông traêng laën ñeâm vöøa nöûa”, beân naøy vì oâng laøm roõ roài, beân kia oâng töï ñoä laáy. Laïi bieát Tuyeát Ñaäu ñem vieäc boån phaän vì ngöôøi chaêng ? “Ai vôùi ñaàm trong soi boùng keøm”, laø töï soi hay cuøng ngöôøi soi ? Phaûi laø tuyeät cô tuyeät giaûi môùi ñeán caûnh giôùi naøy. Hieän nay chaúng caàn ñaàm trong, cuõng chaúng ñôïi trôøi söông traêng laën, chính nay laøm gì ?

]