KINH DUY MA CAÄT GIAÛNG GIAÛI

H.T THÍCH THANH TÖØ

PHAÀN 5

Trong naøy Phaät duøng thí duï maø mình khoâng bieát. Ngaøi noùi raèng chö Thieân moãi ngöôøi ñeàu coù coù baùt baùu gioáng nhau, nhöng maø tuøy phöôùc nhieàu phöôùc ít, ñoà aên trong baùt ñoù, caùi thì hieän ngon, caùi thì hieän dôû. Caùi maøu ñeïp, caùi maøu xaáu. Tuøy theo caùi phöôùc cuûa moãi ngöôøi. Caùi thí duï ñoù khoù hieåu quaù phaûi khoâng? Vôùi Phaät thì hieåu chôù vôùi mình thì chöa bao giôø bieát. Chöa bieát thì laøm gì maø hieåu. Chuùng ta chæ coù caùi thí duï gaàn nhaát vôùi chuùng ta.

Thí duï nhö mình cuøng aên moät böõa aên. Thí chuû cuùng côm cho mình maâm coå ñaày heát. Cuøng ngoài aên nhöng maø tuøy caùi gì, aên coù ngon dôû khaùc nhau. Tuøy coù bònh khoâng bònh. Nhö Phöôùc Haûo maø doïn moät maâm ñaày maø toaøn nhöõng ñoà chieân ñoà xaøo, thì sao? Laø khoå roài. Coøn nhöõng ngöôøi naøo bao töû khoûe maïnh thì ngöôøi ta caûm thaáy aên ngon. Nhö vaäy thì roõ raøng, cuõng cuøng aên moät maâm, cuõng cuøng nhöõng thöùc aên ñoù, maø coù ngöôøi caûm thaáy ngon, coù ngöôøi caûm thaáy khoâng ngon, sôï nöõa. Nhö vaäy roõ raøng, tuøy caùi nghieäp phöôùc cuûa moãi ngöôøi maø noù coù hieän khaùc nhau. Chôù khoâng phaûi ñôïi ñoà aên khaùc môùi coù khaùc. Chính nhöõng thöùc aên ñoù maø coù nhaän ñònh khaùc nhau. Thí duï ñoù deã hieåu hôn, thöïc teá hôn. Chôù noùi baùt baùu cuûa chö Thieân thì khoâng bao giôø mình bieát. Chöa töøng thaáy chö Thieân thì laøm sao noùi baùt baùu ñöôïc. Nhö vaäy chuùng ta coù theå hieåu raèng trong cuoäc soáng naøy, moãi ngöôøi chuùng ta neáu maø tu haønh thanh tònh thì coõi nöôùc thanh tònh.

Baây giôø trôû laïi caùi gaàn nhaát. Neáu toaøn chuùng ôû trong Thöôøng Chieáu naøy, ai naáy tu haønh thanh tònh. Taâm hoàn thoaûi maùi heát ñoù. Thì Thöôøng Chieáu laø choã ñaùng ngaùn hay ñaùng chaùn. Chaùn hay ngaùn? Hay laø choã thích thuù? Neáu ai naáy cuõng ñeàu thoaûi maùi heát thì ñaây laø choã thích thuù. Thanh tònh maø phaûi khoâng? Coøn neáu maø coù nhöõng ngöôøi naøo taâm hoàn khoâng ñöôïc thoaûi maùi, taam hoàn ñang böïc boäi, ñang bò phieàn naõo thì thaáy coõi naøy ñaùng chaùn, ñaùng ngaùn. Nhö vaäy chaùn ngaùn hay khoâng tuøy theo moãi ngöôøi. Coøn thaáy coù thích thuù hay khoâng cuõng tuøy theo moãi ngöôøi. Cho neân taâm chuùng ta ñöôïc an laønh thanh tònh thì ôû ñaâu chuùng ta cuõng ñöôïc an oån, cuõng vui töôi. Coøn taâm chuùng ta chöa an oån, chöa thanh tònh, ôû ñaâu roài cuõng böïc boäi, cuõng muoán xaùch goùi ñi choã khaùc nöõa. Ñoù laø theá thöôøng nhö vaäy.

Chính khi ñöùc Phaät hieän coõi nöôùc trang nghieâm thanh tònh naøy, Ngaøi Baûo Tích daãn theo 500 oâng Tröôûng giaû ñeàu ñöôïc voâ sanh phaùp nhaãn. Taùm muoân boán ngaøn ngöôøi ñeàu ñöôïc phaùt taâm chaùnh ñaúng chaùnh giaùc.

Ngay trong thôøi gian thaáy coõi Phaät trang nghieâm thanh tònh ñoù, luùc ñoù oâng Baûo Tích vaø 500 oâng tröôûng giaû ñeàu ñöôïc voâ sanh phaùp nhaãn. Coøn 8 muoân 4 ngaøn vò khaùc phaùt taâm boà ñeà. Ñoù laø tröôøng hôïp thöù nhaát.

Tröôøng hôïp thöù hai:

Phaät môùi nhieáp thaàn tuùc (Thaàn tuùc töùc laø thaàn thoâng cuûa Ngaøi). Khi aáy thì theá giôùi trôû laïi nhö xöa, nhö cuõ. Nhöõng ngöôøi caàu Thanh Vaên thöøa coù 3 muoân 2 ngaøn chö thieân vaø ngöôøi bieát phaùp höõu vi thaûy ñeàu voâ thöôøng. Xa lìa traàn caáu, ñöôïc phaùp nhaõn tònh. 8000 Tyø Kheo khoâng coù thoï caùc phaùp (Nghóa laø khoâng coù nhaän caùc phaùp laäu taän yù giaûi).

Nhö vaäy khi maø caûnh trang nghieâm thanh tònh ñang hieän thì Boà taùt lieàn ñöôïc voâ sanh phaùp nhaãn. Hoaëc laø phaùt taâm voâ thöôïng chaùnh ñaúng chaùnh giaùc. Coøn haøng Thanh Vaên vaø ngöôøi thì thaáy luùc ñoù sao. Döûng döng haø! Khoâng coù gì heát. Nhöng khi Phaät thaâu thaàn tuùc laïi roài, thì töø hoài naõy laø coõi tònh, baây giôø thaønh coõi ueá. Caùc Ngaøi lieàn laøm sao? Lieàn ngoä ñöôïc lyù voâ thöôøng. Hoài naõy nhö vaày. Baây giôø khaùc ñi. Nhö vaäy roõ raøng laø voâ thöôøng. Bôûi ngoä ñöôïc lyù voâ thöôøng cho neân lìa xa traàn caáu, ñöôïc phaùp nhaõn tònh. Roài caùc vò Tyø Kheo chöùng ñöôïc Laäu Taän Y Ù giaûi.

Nhö vaâî mình môùi thaáy haïng Thanh Vaên thì laïi khaùc. Boà taùt thaáy roõ coõi naøy noù nguyeân laø thanh tònh. Maø vì chuùng sanh meâ neân thaáy noù laø baát tònh. Khi hieän ra thanh tònh lieàn phaùt taâm. Nhaän ñöôïc tònh ñoä laø töø taâm. Bôûi nhaän tònh ñoä töø taâm cho neân ngay ñoù caùc Ngaøi phaùt taâm hoaëc caùc Ngaøi chöùng ñaïo. Coøn Thanh Vaên thì khoâng nhaän ñöôïc caùi ñoù. Maø nhaän ñöôïc lyù voâ thöôøng. Cho neân töø coõi tònh bieán thaønh coõi ueá. Lieàn ñoù caùc oâng thöùc tænh phaûi khoâng? Thöùc tænh thì chöùng ñöôïc ñaïo quaû cuûa haøng Thanh Vaên. Nay môùi thaáy hai trình ñoä sai bieät. Bôûi hai trình ñoä sai bieät cho neân coù keát quaû sai bieät nhau.

Nay tôùi Phaåm Phöông Tieän. Chöõ Phöông Tieän laâu nay chuùng ta cuõng quen duøng roài. Coi nhö laø danh töø quen thuoäc. Chöõ Phöông laø phöông phaùp. Chöõ Tieän laø tieän duïng hay laø tieän nghi ñoù. duøng moät phöông phaùp maø duøng laøm phöông tieän ñeå giaûi quyeát moïi vieäc trong luùc taïm thôøi thì goïi ñoù laø phöông tieän. Bôûi vì Phöông Tieän ngöôïc vôùi chöõ cöùu caùnh. Cöùu caùnh laø chuyeän laâu daøi, caùi cao toät. Coøn Phöông tieän laø caùi taïm thôøi. Bôûi vaäy neân noùi phaàn Phöông Tieän laø chæ cho nhöõng vieäc laøm khoâng phaûi laø choã chuû yeáu. Cöùu caùnh hieän nhö theá naøy maø laøm nhö theá khaùc, thì goïi ñoù laø phöông tieän.

Khi aáy ôû trong thaønh lôùn Tyø Da Ly coù oâng Tröôûng Giaû teân laø Duy Ma Caät. OÂng ñaõ töøng cuùng döôøng voâ löôïng Phaät. Vaø saâu gieo troàng goác laønh, ñöôïc voâ sanh nhaãn. Bieän taøi voâ ngaïi. Du hí thaàn thoâng vaø ñöôïc caùc toång trì. Ñöôïc voâ sôû quí, haøng ma vaø an uûi nhöõng keû oaùn thuø. Vaøo saâu trong phaùp moân kheùo nôi trí maø ñoä ngöôøi. Thoâng suoát phöông tieän, ñaïi nguyeän ñöôïc thaønh töïu. Roõ thaáu ñöôïc choã thuù höôùng cuûa taâm chuùng sanh. Laïi hay phaân bieät caùc caên lôïi vaø ñoän. ÔÛ laâu trong Phaät ñaïo, taâm ñaõ thuaàn thuïc. Quyeát ñònh veà ñaïi thöøa vaø caùc sôû höõu laø caùc caùi ñaõ coù. Laïi kheùo  hay suy löôïng. Truï ôû oai nghi Phaät. Taâm roäng nhö bieån caû. Chö Phaät khen ngôïi. Ñeä töû laø ñeä töû Phaät. Hoaëc laø Ñeá Thích. Hoaëc laø Phaïm Thieân. Hoaëc laø thí chuû ñeàu cung kính.

Ñaây laø taùn thaùn caùi khaû naêng, coâng ñöùc cuûa oâng Duy Ma Caät tröôùc ñaõ coù. Bôûi oâng coù saún nhöõng coâng ñöùc nhö theá naøy. Cho neân oâng môùi hay laøm nhöõng phöông tieän nhö ôû sau. Ñoù laø ñeå noùi leân caùi khaû naêng, coâng ñöùc cuûa oâng. Cho neân khi mình hoïc kinh, mình ñöøng ñoàng hoùas mình vôùi caùc vò Boà taùt. Neáu muoán ñoàng hoùa thì phaûi ñoái chieáu coâng ñöùc cuûa caùc Ngaøi tröôùc phaûi khoâng? Roài sau mình môùi laøm.

Thí duï nhö ôû ñaây coù ñoaïn oâng noùi raèng, voâ trong quaùn röôïu, laïi soøng baïc... khi oâng daùm laïi ñoù, thì coâng ñöùc oâng ñöôïc thaàn thoâng du hí töï taïi roài. Coøn mình voâ ñoù thì mình ñöôïc caùi gì chöa. Mình coøn ñang laø keû nhô nhieãm maø vaøo choã ñoù thì nhieãm nhô theâm. Bôûi vaäy caùc vieäc laøm cuûa caùc vò Boà Taùt, caùc Ngaøi coù quyeàn laøm nhö vaäy, laø khi caùc Ngaøi ñaõ ñaày ñuû nhöõng khaû naêng, thaønh töïu caùc coâng ñöùc roài thì khi laøm noù khoâng trôû ngaïi.

Baây giôø tôùi ñoaïn naøy laø phöông tieän cuûa Ngaøi.

Vì muoán ñoä ngöôøi, kheùo duøng phöông tieän ôû taïi thaønh Tyø Da Ly.

Vì muoán laøm lôïi ích cho ngöôøi, cho neân phöông tieän laøm oâng cö só. Laøm oâng tröôûng giaû ôû thaønh Tyø Da Ly naøy.

Cuûa caûi voâ löôïng ñeå duøng thu nhieáp nhöõng ngöôøi ngheøo khoå. Giöõ giôùi thanh tònh ñeå thu nhieáp nhöõng ngöôøi giöõ giôùi caám. Duøng caùi nhaãn nhuïc ñeå ñieàu phuïc nhöõng ngöôøi noùng giaän. Duøng caùi ñaïi tinh taán ñeå nhieáp phuïc löôøi bieáng. Duøng nhaát taâm thieàn ñònh  ñeå nhieáp phuïc nhöõng ngöôøi loaïn yù. Duøng  trí tueä quyeát ñònh ñeå nhieáp phuïc nhöõng ngöôøi voâ trí. Tuy laøm ngöôøi cö só maø vaâng giöõ giôùi luaät. Thöïc haønh haïnh thanh tònh cuûa haøng Sa Moân.

Tuy laø hình thöùc cö só maø oâng laøm caùi haïnh giöõ giôùi luaät thanh tònh cuûa haøng Sa Moân. Tuy laø ngöôøi taïi gia maø oâng khoâng coù nhieãm tröôùc trong tam giôùi. Thöôøng thöôøng noùi ngöôøi taïi gia maø khoâng nhieãm tröôùc trong tam giôùi laø yù laøm sao. Thöôøng mình ôû coõi naøy thì goïi laø coõi duïc phaûi khoâng? Trong coõi duïc naøy mình coù nhieãm noù chöa. ÔÛ ngay treân coõi duïc laø coõi thaáp nhaát trong tam giôùi maø mình ñaõ nhieãm, ñaõ thích roài. Coøn Ngaøi ôû trong haøng cö só maø caû tam giôùi naøy khoâng nhieãm. Nhö vaäy laø ñeå noùi taâm giaûi thoaùt phaûi khoâng? Tuy ôû haøng cö só maø taâm vaãn giaûi thoaùt.

Thò hieän coù vôï con maø thöôøng tu caùi haïng trong saïch. Hieän coù quyeán thuoäc maø thöôøng öa xa lìa. Tuy laø maëc ñoà trang söùc ñeïp ñeõ maø duøng töôùng haûo ñeå trang nghieâm thaân.

Töôùng haûo trang nghieâm thaân, maëc ñoà ñeïp ñeõ laø trang nghieâm thaân roài. Taïi sao coøn noùi duøng töôùng haûo ñeå trang nghieâm thaân. Bôûi vì trong kinh Phaät daïy, Phaät sôû dó coù 32 laø khoâng phaûi duøng vaøng ngoïc chaâu baùu maø trang nghieâm, phaûi khoâng? Maø do caùi coâng ñöùc, do tu haønh nhöõng coâng ñöùc maø ñöôïc 32 töôùng toát.

Thí duï nhö noùi, Phaät coù töôùng löôõi roäng daøi laø vì ba ñôøi Ngaøi khoâng noùi doái. Nhö vaäy moãi moät töôùng laø moät coâng ñöùc tu. Bôûi coâng ñöùc tu maø ñöôïc töôùng toát. Nhö vaäy tuy baây giôø oâng tröôûng giaû naøy, oâng cuõng coù ñoà trang söùc, aùo quaàn ñeïp ñeõ naøy kia. Nhöng oâng khoâng thaáy ñoù laø quan troïng. OÂng chæ duøng 32 töôùng toát trang nghieâm. Chôù khoâng ñaët vaán ñeà trang söùc quaàn aùo, hay laø luïa laø, hay laø vaøng ngoïc ñeå maø trang söùc.

Tuy laïi aên uoáng maø duøng caùi thieàn duyeät laøm vò.

Cuõng aên uoáng maâm cao coå ñaày nhöng oâng khoâng thaáy ñoù laø quan troïng. Maø oâng laáy caùi thieàn duyeät laøm caùi vò aên cho neân noùi thieàn duyeät vi thöïc ñoù.

Baây giôø maáy chuù laáy caùi gì laøm thöùc aên. Baùnh traùi laøm thöùc aên hay laáy caùi thieàn laøm thöùc aên? Neáu laáy caùi thieàn thì coi boä chaùn quaù. Nuoát khoâng troâi phaûi khoâng? Ngoài thieàn maø chöøng khoaûng moät giôø röôûi sau, noù coøn khoûe khoâng? Bôûi vaäy neân ngöôøi tu cao, khi taâm hoï ñöôïc an ñònh, thaân hoï ñöôïc nheï nhaøng roài, thì ngoài thieàn laø caùi thaûnh thôi nhaát. Caùi an laønh nhaát. Bôûi ngoài thieàn laø thaûnh thôi, laø an nhaøn, cho neân noùi laø Thieàn duyeät vi thöïc.

Duyeät laø vui. Vui trong caùi toïa thieàn, tu thieàn ñoù laøm thöùc aên. Nghóa laø hoâm ngaøo, ngaøy naøo thieáu moät giôø ngoài thieàn laø coi nhö ñoùi vaäy ñoù. Coøn mình böõa naøo thieáu moät giôø ngoài thieàn, ñöôïc nguû thì coi nhö gì. Nhö no vaäy ñoù, chôù khoâng phaûi nhö ñoùi. Ñoù laø chöa ñöôïc töï taïi an laønh trong caùi tu. Vì vaäy oâng laø cö só tuy coù aên uoáng maâm cao coå ñaày, nhöng caùi ñoù ñoái vôùi oâng khoâng coù quan troïng. Maø oâng laáy caùi thieàn duyeät laøm caùi vò aên.

Neáu oâng ñeán choã côø baïc, ñeán choã haùt xöôùng.

Hí tröôøng töùc laø haùt xöôùng ñoù.

Ñeå vì nhieáp ñoä hoï.

Nhieáp ñoä ngöôøi chôù khoâng phaûi tôùi ñoù laø chôi maø höôûng.

OÂng nhaän (hay laø oâng hoïc) caùc ñaïo khaùc maø khoâng coù huûy hoaïi chaùnh tín. Tuy oâng thoâng suoát (minh töùc laø roõ heát) kinh ñieån theá gian maø oâng thöôøng öa Phaät phaùp. Taát caû choã thaáy cuûa oâng ñeàu laø cung kính.

Cung kính caùi gì? Cung kính vaø cuùng döôøng laø caùi toân troïng baäc nhaát. Bôûi vì theo caùi thaáy cuûa oâng, cuùng döôøng tam baûo, ñoù laø caùi oâng toân troïng baäc nhaát. OÂng giöõ gìn chaùnh phaùp. OÂng nhieáp phuïc ngöôøi lôùn vaø keû nhoû. Taát caû söï sinh soáng oâng ñeàu vui. Keâu baèng thoaûi maùi ñoù (Haøi ngaåu). Nhö baây giôø noùi haøi hoøa ñoù. Y Ù vui thích trong cuoäc soáng. Veà phöông tieän soáng thì oâng raát thoaûi maùi, khoâng coù gì trôû ngaïi heát.

Tuy ñöôïc heát caùi lôïi cuûa theá tuïc maø khoâng cho ñoù laø vui.

Nhöõng caùi lôïi cuûa theá tuïc, nhö laøm aên ñaâu ñoù heát. Khoâng cho ñoù laø vui.

OÂng daïo caùc ngaõ tö ñöôøng laøm lôïi ích cho chuùng sanh. OÂng vaøo choã chaùnh trò thì laáy phaùp maø cöùu hoä taát caû. OÂng vaøo choã giaûng luaän thì oâng höôùng daãn ngöôøi ta veà ñaïi thöøa. OÂng vaøo caùc hoïc ñöôøng ñeå daïy baûo ñeå khai môû cho haøng ñoàng moâng. OÂng vaøo nhöõng choã daâm xaù, coát ñeå chæ loãi cho ngöôøi ta laäp ñöôïc yù chí. Vaøo quaùn röôïu khoâng phaûi vì uoáng röôïu maø ñeå chæ cho ngöôøi ta bieát röôïu laø haïi, roài laäp chí boû röôïu... Neáu oâng ôû trong tröôûng giaû thì trong tröôûng giaû toân kính, vì noùi phaùp thuø thaéng. Neáu ôû trong cö só cung kính vì hoï maø oâng ñoaïn tröø taâm tham tröôùc. Neáu oâng ôû trong doøng Saùt Ñeá Lî thì trong haøng Saùt Ñeá Lî toân kính. OÂng daïy hoï phöông phaùp nhaãn nhuïc...

Saùt Ñeá Lî laø doøng voõ töôùng, chinh phuïc, caàm binh ra traän. Cho neân tôùi ñoù oâng phaûi daïy hoï caùch nhaãn nhuïc.

Neáu oâng ôû trong doøng Baø La Moân thì trong Baø La Moân toân troïng. Vì hoï maø daïy hoï tröø heát ngaõ maïn.

Baø La Moân laø doøng cao nhaát, neân taâm ngaõ maïn, khinh heát caùc doøng. Tôùi ñoù oâng daïy cho hoï dieät tröø ngaõ maïn.

Neáu ôû trong Ñaïi thaàn thì laø Ñaïi thaàn toân kính, thoï chaùnh phaùp. Neáu ôû trong haøng vöông töû thì trong haøng vöông töû toân kính, chæ daïy cho hoï trung hieáu. Neáu ôû trong noäi cung thì trong noäi cung toân kính, giaùo hoùa hoï laøm ngöôøi cung nöõ chaân chính. Neáu ôû choã thöù daân thì thöù daân toân troïng, daïy cho hoï laøm nhöõng ñieàu phöôùc laønh.

Neáu ôû choã Phaïm Thieân thì laø Baäc Phaïm Thieân cung kính. Daïy baûo hoï trí hueä thuø thaéng. Neáu ôû trong haøng Ñeá Thích thì ñöôïc trong haøng Ñeá Thích toân troïng, thò hieän caûnh voâ thöôøng.

Taïi sao ôû trong haønh Ñeá Thích thò hieän caûnh voâ thöôøng maø khoâng daïy caùi gì. Bôûi vì Ñeá Thích ñang ôû coõi trôøi, thöøa höôûng nguõ duïc laïc neân meâ quaù ñi. Meâ höôûng maø khoâng bieá tu. Neân tôùi ñoù hieän caûnh voâ thöôøng. Hieän caûnh voâ thöôøng hoï giöït mình thì hoï tu. Thaáy coù ngöôøi cheát, thaáy ngöôøi beänh, thaáy ngöôøi giaø ñeå cho hoï thöùc tænh.

Neáu ôû trong coõi trôøi Hoä Theá thì trong coõi trôøi Hoä Theá toân troïng maø baûo hoä caùc chuùng sanh. OÂng tröôûng giaû Duy Ma Caät duøng voâ löôïng phöông tieän nhö theá ñeå laøm lôïi ích cho chuùng sanh.

Nhö vaäy taát caû vieäc laøm ôû caûnh naøo ôû tröôøng hôïp cuõng nhaém thaúng caùi lôïi ích cho ngöôøi maø oâng ôû hoaøn caûnh ñoù. Chôù khoâng phaûi vì thuï höôûng vì an vui rieâng mình maø ôû trong caûnh ñoù. Nhö vaäy ôû trong caûnh giaøu, ôû trong caûnh quan quyeàn, ôû trong caûnh doøng hoï cao quí... Ñeàu laø vì thöùc tænh hoï. Vì ñeå caûnh giaùc hoï chôù khoâng vì thuï höôngr baûn thaân mình, caù nhaân mình. Ñoù laø ñeå noùi phöông tieän cuûa Ngaøi laø nhö vaäy. Ñaây theâm caùi phöông tieän nöõa.

Do phöông tieän kia maø Ngaøi hieän thaân coù beänh. Bôûi vì Ngaøi coù beänh cho neân Quoác vöông. Ñaïi thaàn, Tröôûng giaû, Cö só, Baø la Moân... vaø caùc haøng Vöông töû, nhöõng baù quan khaùc, caùc Ngaøi quan thuoäc voâ soá caû ngaøn ngöôøi ñeàu ñeán thaêm beänh oâng. Nhöõng ngöôøi ñeán ñoù nhaân duøng, hay laø laáy caùi thaân beänh maø roäng vì hoï noùi phaùp.

Nhaân caùi thaân oâng beänh maø oâng vì hoï noùi phaùp. Nhö vaäy oâng beänh laø coát noùi phaùp cho caùc vò ñoù nghe. Chôù khoâng phaûi oâng beänh laø vì nghieäp chöôùng cuûa oâng maø phaûi beänh. Baây giôø giaû söõ chuùng ta khoâng coù ñöôïv nhö oâng maø lôõ coù beänh thì sao. Coù neân noùi phaùp cho ngöôøi khaùc nghe hay laø coù beänh neân reân. Tuy raèng mình khoâng ñöôïc nhö oâng, nhöng lôõ coù beänh, ai tôùi thaêm, ñoù caùi thaân voâ thöôøng vaäy ñoù. Môùi hoâm qua toâi ñi saân saån, nay toâi naèm queo ñaây. Nhaéc cho ngöôøi ta tænh. Nhö vaäy cuõng laø nhaân thaân beänh maø caûnh tænh ngöôøi. Chôù ñöøng nhaân thaân beänh, ngöôøi ta tôùi roài reân hì hì... nhieàu khi coøn than thôû nöõa.

Ñaây oång giaùo hoùa caùch laøm sao?

Naøy caùc nhaân giaû, caùi thaân naøy laø voâ thöôøng, noùi khoâng coù maïnh meõ, noù khoâng coù söùc löïc, noù khoâng coù beàn bæ, noù laø caùi phaùp mau choùng höõu hoaïi.

Töùc laø baïi hoaïi. Caùi thaân naøy voâ thöôøng, khoâng maïnh meõ, khoâng söùc löïc, khoâng beàn bæ, noù laø phaùp mau baïi hoaïi. Khoâng coù theå tin ñöôïc vaäy. Baây giôø maáy chuù tin ñöôïc thaân mình khoâng. Tin khoâng? Baây giôø coù ai bieát mình tôùi bao giôø cheát ñaâu, phaûi khoâng? Neáu tin mình noùi: toâi bieát toâi tôùi 80 tuoåi, ngaøy maáy thaùng maáy toâi cheát ñoù, thì môùi tin, chôù coøn baây giôø khoâng bieát. Ngay nay ñi ñaây chôù ngaøy mai cheát cuõng coù. Ngoài ñaây ngaøy mai beänh cuõng coù, khoâng coù nhaát ñònh gì heát. Khoâng bieát ngaøy mai ra sao, laøm sao tin, vaäy maø cöù tin. Ngaàm tin mình soáng laâu, ngaàm tin mình khoûe maïnh, mình soáng laâu. Cho neân neáu ai baùo tin mình saép cheát, caùi hoaûng leân. Mình maïnh khoûe, neân khi ngaõ beänh cuõng töùc toái böïc boäi. Chôù hieåu roõ thaân naøy khoâng coù gì baûo ñaûm. Ñaõ khoâng baûo ñaûm thì coù gì chuùng ta ñaùng tin.

Noù laø khoå, noù laø naõo, noù laø choã nhoùm hoïp cuûa caùc beänh

Caùi thaân naøo laø khoå laø naõo, laø nhoùm hoïp cuûa caùc beänh. Baây giôø moãi ngöôøi keå laïi coi mình coù maáy beänh. Côõ nhö Thoâng Taïng coù maáy beänh. Thöïc laø choã nhoùm hoïp cuûa caùc beänh, phaûi khoâng? Khoâng coù gì an oån heát.

Naøy caùc nhaân giaû, caùi  thaân noù nhö theá, ngöôøi trí saùng suoát thì khoâng neân troâng caäy vaøo noù.

Chöõ coå laø nöông, khoâng coù troâng caäy vaøo noù.

Ñieåm thöù nhaát baûo mình ñöøng tin caäy vaøo noù.

Ñieåm thöù hai laø baûo mình ñöøng troâng caäy vaøo noù. Vì noù coù ñaùng tin ñaâu maø tin. Bôûi vì noù laø khoå naõo thì laøm sao tin caäy vaøo noù ñöôïc.

Thaân naøy nhö chuøm boït nöôùc, khoâng theå naém baét.

Mình ra ngoaøi bieån mình thaáy töøng cuïm boït phaûi khoâng? Boït noù noåi, mình naém noù thì sao? Naém tôùi ñaâu noù tan tôùi ñoù.

Thaân naøy nhö bong boùng nöôùc, khoâng ñöôïc laâu beàn.

Nhö vaäy môùi thaáy khi haït möa rôi caùi choûm xuoáng maùi nhaø, thaáy bong boùng noåi leân. Noåi leân roài sao? Vöøa thaáy bong boùng roõ raøng, chuùt roài naùt. Nhö caùi thaân khoâng beàn bæ.

Caùi thaân naøy nhö aùnh saùng. Laèn chôùp saùng töø nôi khaùt aùi maø sanh.

Döông ñieän töùc laø nhö soùng naéng, töø khaùt aùi maø sanh, noù khoâng coù thaät, maø vì khaùt aùi. Khaùt aùi laø sao? AÙi laø yeâu thích. Khaùt laø thöôøng thöôøng noùi con nai khaùt nöôùc quaù, noù nhìn thaáy ñaèng xa aùnh naéng chaäp chôøn. Noù töôûng raèng laø doøng nöôùc, noù uø tôùi ñeå tìm uoáng. Nhöng maø uø tôùi roài sao? Tôùi roài noù thaát voïng. Khoâng coù nöôùc. Mình yeâu thích thaân naøy, noù theøm khaùt, noù mong moûi, noù cöù baùm giöõ. Maø baùm giöõ ñöôïc khoâng? Baùm giöõ tôùi ñaâu ñoù, roài cuõng naùt cuõng hoaïi. Khoâng coù beàn laâu.

Thaân naøy nhö caây chuoái, trong khoâng coù loõi chaéc.

Voâ höõu kieân: khoâng coù chaéc. Caây chuoái mình loät ra laøm sao? Cöù töøng beï taùch ra, taùch ra. Kieám thaân caây cöùng chaéc khoâng coù.

Thaân naøy nhö huyeãn hoùa. Töø ñieân ñaûo maø khôûi. Thaân naøy nhö moäng. Do caùi thaáy hö doái maø thaønh. Thaân naøy nhö caùi boùng, töø nôi nghieäp duyeân maø hieän. Thaân naøy nhö vang, noù thuoäc veà caùc nhaân duyeân. Thaân naøy nhö maây noåi, trong choác laùt noù lieàn bieán dieät. Thaân naøy nhö laøn ñieän chôùp. Moãi nieäm noù khoâng döøng. Thaân naøy khoâng chuû nhö laø ñaát. Thaân naøy khoâng coù ngaõ nhö laø löõa. Thaân naøy khoâng coù thoï maïng nhö laø gioù. Thaân naøy khoâng coù ngöôøi nhö laø nöôùc. Thaân naøy khoâng coù thaät, do töù ñaïi laøm nhaø. Thaân naøy laø khoâng lìa ngaõ vaø ngaõ sôû. Thaân naøy laø voâ tri nhö laø coû caây, ngoùi gaïch. Thaân naøy khoâng taïo taùc, do söùc gioù maø chuyeån.

Noùi thaân naøy khoâng taïo taùc, mình khoâng chòu. Mình thaáy mình cuoác ñaát, mình gaët luùa. Mình laøm ñuû thöù heát, maø noùi khoâng taïo taùc, mình chòu khoâng? Noùi khoù hieåu quaù! Nhöng maø söï thaät ôû ñaây, taát caû hoaït ñoäng cuûa mình, töø gioù maø ra caû. Baây giôø maáy chuù aên laø nghóa laøm sao? Uoáng nghóa laø sao? Khi uoáng nöôùc laø sao? Coù gioù huùt voâ khoâng? Mình uoáng nöôùc laø laáy hôi gioù huùt voâ. Nöôùc noù theo. Roài tôùi aên cuõng vaäy. Neáu hoaøi maø khoâng coù gioù noù nuoát voâ thì noù coù voâ ñöôïc ñaâu, phaûi khoâng? Nhö vaäy aên cuõng nhôø gioù, uoáng cuõng nhôø gioù. Ñem voâ roài nuoâi thaân naøy. Roài hoaït ñoäng, tim ñaäp, maùu chaûy. Caùc cô theå hoaït ñoäng ñeàu töø gioù heát. Khi ñem voâ roài, tôùi toáng ra coù nhôø gioù nöõa khoâng? Cuõng phaûi nhôø gioù. Nhö vaäy taát caû hoaït ñoäng ñeàu laø gioù, chôù ñaâu phaûi laøm mình. Mình khoâng bieát, mình töôûng coù mình laøm chuû, mình laøm naøy laøm kia. Nhöng maø khoâng ngôø chính taát caû caùi ñoù laø do söùc gioù maø laøm ra nhö vaäy.

Thaân naøy noù nhô nhôùp, oâ ueá daãy ñaày. Thaân naøy laø hö doái (Tuy nhôø taém goäi, aên maëc).Thaûy ñeàu trôû veà tieâu dieät. Caùi thaân naøy laø tai hoïa. 101 beänh noù sinh, noù laøm naõo loaïn. Thaân naøy nhö laø caùi goø gieáng bò caùi giaø noù böùc baùch. Thaân naøy noù khoâng coù nhaát ñònh laø chuû yeáu hay coát yeáu phaûi ñeán cheát.

Thaân naøy coù ñònh gì ñaâu. Caàn laø ñi tôùi choã cheát laø cuøng.

Thaân naøy laø raén ñoäc. Nhö laø keû oaùn thuø, cöôùp giöït. Nhö laø xoùm roãng. Naøo laø aám, giôùi, caùc nhaäp chung hôïp maø thaønh.

Nhö vaäy keå moät maïch thì thaáy caùi thaân ra sao. Thöïc ra Ngaøi keå thì quaù kyõ. Kyõ voâ cuøng phaûi khoâng? Thaân naøy noù khoâng ñaùng tin. Thaân naøy khoâng ñaùng nöông caäy. Thaân naøy taïm bôï. Thaân naøy laø taïm bôï. Thaân naøy laø tai hoïa. Thaân naøy laø nhô nhôùp. Thaân naøy nhö raén ñoäc. Vöøa roài toâi keå ñoù. Thaân naøy laø keû oaùn thuø, keû giaëc cöôùp vaäy ñoù. Noù cöù giöït cuûa nhau. Roài noù khoâng tuï nhö caùi choã roãng, roài hôïp laïi, chôù coù gì thaät ñaâu. Roài naøo laø aám, naøo laø giôùi, naøo laø nhaäp chung laïi maø thaønh chôù caùi gì thaät laø thaân. Vaäy maø mình thaáy caùi thaân laø thaät. Neáu mình bieát roõ thaân khoâng beàn, thaân khoâng ñaùng troâng caäy. Thaân laø taïm bôï. Thaân laø nhôùp nhuùa. Thaân laø khoå ñau. Taát nhieân thaân coøn gì laø quí, phaûi khoâng? Maø khoâng quí thì coøn gì chaáp. Maø khoâng chaáp thì ñoù laø nhaân ñeå roài ñi tôùi voâ ngaõ, tôùi giaûi thoaùt.

]
     
 

THIEÀN TOÂNG VIEÄT NAM