TRANH CHAÊN TRAÂU

H.T THÍCH THANH TÖØ

TÖÏA

Tranh chaên traâu, hieän coù ôû caùc chuøa thuoäc heä Baéc Toâng thöôøng coù treo. Song, ña soá ngöôøi tu nhìn thaáy maø khoâng bieát yù nghóa töôïng tröng qua tranh nhö theá naøo. Vaäy chuùng ta neân tìm hieåu cho thaáu ñaùo.

Ñaây laø baøi töïa cuûa Truùc Thieân noùi veà xuaát xöù cuaû möôøi muïc chaên traâu, töông ñoái khaù ñaày ñuû.

Muïc Ngöu Ñoà laø TRANH CHAÊN TRAÂU. Tranh ra ñôøi töø trieàu ñaïi naøo, döôùi ngoïn buùt loâng naøo, khoù maø tra cöùu cho ñích xaùc ñöôïc. Ñieàu chaéc chaén laø tranh coù töø xa xöa laém, ban ñaàu chæ coù saùu böùc, sau thaát laïc luoân. Maõi ñeán ñôøi Toáng, theá kyû thöù 12, nhieàu boä tranh môùi baét ñaàu xuaát hieän töø caùc Toøng laâm, Thieàn Vieän, phaûn aûnh nhieàu khuynh höôùng khaùc nhau trong söï tu taäp. Nhö vaäy laø khoâng chæ coù moät boä maø coù nhieàu boä Muïc Ngöu Ñoà khaùc nhau, taát caû ñeàu ñöôïm nhuaàn tinh thaàn Phaät giaùo Baéc Toâng. Trong soá aáy hieän nay ñöôïc truyeàn tuïng nhaát laø tranh cuûa hai hoïa só aùo naâu THANH CÖ vaø QUAÙCH AM.

Tuy coù nhieàu boä tranh, nhöng boä naøo cuõng nhö boä naøo, ñeàu coù möôøi böùc, moãi böùc coù moät baøi tuïng baèng thô töù tuyeät, vaø moät baøi chuù giaûi baèng vaên xuoâi. Ñoù laø veà phaàn hình thöùc. Coøn veà tinh thaàn thì tranh tuy coù nhieàu, nhöng coù theå xeáp thaønh hai loaïi: Loaïi tranh theo khuynh höôùng Ñaïi Thöøa vaø loaïi tranh theo khuynh höôùng Thieàn Toâng. Trong hai loaïi, tranh veõ sai khaùc nhau heát nhöng baøi tuïng vaø baøi chuù rieâng cho moãi loaïi vaãn khoâng thay ñoåi.

]

     
 

THIEÀN TOÂNG VIEÄT NAM