TÖÏA
Tranh chaên traâu,
hieän coù ôû caùc chuøa thuoäc heä Baéc Toâng thöôøng coù treo. Song, ña
soá ngöôøi tu nhìn thaáy maø khoâng bieát yù nghóa töôïng tröng qua tranh
nhö theá naøo. Vaäy chuùng ta neân tìm hieåu cho thaáu ñaùo.
Ñaây laø baøi töïa
cuûa Truùc Thieân noùi veà xuaát xöù cuaû möôøi muïc chaên traâu, töông
ñoái khaù ñaày ñuû.
Muïc Ngöu Ñoà laø
TRANH CHAÊN TRAÂU. Tranh ra ñôøi töø trieàu ñaïi naøo, döôùi ngoïn buùt
loâng naøo, khoù maø tra cöùu cho ñích xaùc ñöôïc. Ñieàu chaéc chaén laø
tranh coù töø xa xöa laém, ban ñaàu chæ coù saùu böùc, sau thaát laïc
luoân. Maõi ñeán ñôøi Toáng, theá kyû thöù 12, nhieàu boä tranh môùi baét
ñaàu xuaát hieän töø caùc Toøng laâm, Thieàn Vieän, phaûn aûnh nhieàu
khuynh höôùng khaùc nhau trong söï tu taäp. Nhö vaäy laø khoâng chæ coù
moät boä maø coù nhieàu boä Muïc Ngöu Ñoà khaùc nhau, taát caû ñeàu ñöôïm
nhuaàn tinh thaàn Phaät giaùo Baéc Toâng. Trong soá aáy hieän nay ñöôïc
truyeàn tuïng nhaát laø tranh cuûa hai hoïa só aùo naâu THANH CÖ vaø
QUAÙCH AM.
Tuy coù nhieàu boä
tranh, nhöng boä naøo cuõng nhö boä naøo, ñeàu coù möôøi böùc, moãi böùc
coù moät baøi tuïng baèng thô töù tuyeät, vaø moät baøi chuù giaûi baèng
vaên xuoâi. Ñoù laø veà phaàn hình thöùc. Coøn veà tinh thaàn thì tranh
tuy coù nhieàu, nhöng coù theå xeáp thaønh hai loaïi: Loaïi tranh theo
khuynh höôùng Ñaïi Thöøa vaø loaïi tranh theo khuynh höôùng Thieàn Toâng.
Trong hai loaïi, tranh veõ sai khaùc nhau heát nhöng baøi tuïng vaø baøi
chuù rieâng cho moãi loaïi vaãn khoâng thay ñoåi.
] |