ÑEÄ THAÁT GIAÙC NGOÄ

CHAÙNH VAÊN :

Ñeä thaát giaùc ngoä:

Nguõ duïc quaù hoaïn.

Tuy vi tuïc nhaân,

Baát nhieãm theá laïc.

Thöôøng nieäm tam y,

Ngoõa baùt phaùp khí,

Chí nguyeän xuaát gia.

Thuû ñaïo thanh baïch,

Phaïm haïnh cao vieãn,

Töø bi nhaát thieát.

DÒCH :

Ñieàu thöù baûy laø thöôøng giaùc ngoä:

Naêm duïc gaây laàm loãi ngaát trôøi.

Tuy ngöôøi theá tuïc ngoaøi ñôøi,

Maø loøng khoâng nhieãm vui chôi theá tình.

Ba y thöôøng nhôù cuûa mình,

Ngaøy naøo seõ ñöôïc oâm bình ngao du.

Chí mong lìa tuïc ñi tu,

Ñaïo gìn trong saïch chaúng lu khoâng môø.

Haïnh laønh cao vuùt kính thôø,

Thöông yeâu taát caû khoâng bôø beán ñaâu.

GIAÛNG :

Ñieàu giaùc ngoä thöù baûy, ñöùc Phaät daïy cho haøng cö só taïi gia haïnh "ly nhieãm xuaát theá". Nghóa laø lìa xa oâ nhieãm vaø ra khoûi theá gian. Vì sao? Vì naêm duïc taøi, saéc, danh, thöïc, thuøy hay saéc, thanh, höông, vò, xuùc laø loãi laàm laø tai hoaï, khieán cho con ngöôøi chòu nhieàu khoå ñau truyeàn kieáp. Theá neân ngöôøi cö só taïi gia bieát roõ tai hoïa cuûa naêm duïc, thaân tuy coøn trong theá tuïc, maø khoâng nhieãm tröôùc duïc laïc theá gian, laïi coøn nuoâi chí nguyeän xuaát gia ñeå thöïc haønh haïnh töï giaùc giaùc tha. Nghóa laø taâm thöôøng nhôù töôûng mong caàu ngaøy naøo ñoù, mình seõ ñöôïc xuaát gia thoaùt tuïc, ñaép y mang baùt ñi khaát thöïc, soáng phaïm haïnh thanh tònh, laøm lôïi ích cho taát caû chuùng sanh, chôù khoâng ôû haïn heïp trong phaïm vi gia ñình nhoû beù. Vì theá maø ngöôøi phaät töû hoïc ñaïo coù taâm caàu tieán, phaûi nuoâi chí xuaát traàn sieâu vieät khoâng töï maõn mình laø cö só tu giöõ naêm giôùi ñuû roài. Ngöôøi coù quan nieäm nhö vaäy laø ngöôøi khoâng caàu tieán, ñaõ daãm chaân ñöùng taïi choã. Chuùng ta tu cuõng gioáng nhö hoïc troø ñi hoïc, hoïc heát chöông trình caáp moät, phaûi leân caáp hai, caáp ba roài leân ñaïi hoïc. Neáu chæ hoïc caáp moät roài döøng ngang ñoù, thì kieán thöùc chaúng ñöôïc bao nhieâu vaø khoâng theå daïy laïi cho ngöôøi sau. Neáu ñôøi naøy phaät töû lôõ taïo nhöõng nghieäp duyeân raøng buoäc, chi phoái khoù tu khoâng theå caét gôõ ra ñöôïc, phaûi coá gaéng gieo duyeân laønh, nguyeän ñôøi sau sôùm gaëp Phaät phaùp ñeå xuaát gia. Neáu khoâng nuoâi chí nguyeän nhö theá, thì ñôøi naøy kieáp khaùc maûi vöôùng baän traàn lao, khoâng bao giôø ra khoûi. Vì sao? Vì ñôøi soáng cuûa ngöôøi cö só taïi gia laém ñieàu raøng buoäc, nhieàu chöôùng duyeân ngaên ngaïi khoù tu khoù tieán. Nhìn vaøo lòch sö,?chuùng ta thaáy hai vò giaùo chuû cuûa hai toân giaùo lôùn laø Phaät vaø Chuùa, vaø nhöõng baäc ñaéc ñaïo giaûi thoaùt, ña soá laø ngöôøi xuaát gia töø boû gia ñình nhoû heïp buoäc raøng, soáng ñôøi soáng voâ gia ñình vì nhaân loaïi vì chuùng sanh. Tuy nhieân, cuõng coù vaøi tröôøng hôïp ñaëc bieät, ôû Trung Hoa coù Baøng Long Uaån, ôû Vieät Nam coù Tueä Trung Thöôïng só, Traàn Thaùnh Toâng laø ngöôøi cö só ôû trong traàn theá maø khoâng nhieãm buïi traàn.

       Toùm laïi, ñieàu thöù baûy, Phaät khuyeân haøng cö só taïi gia, tuy ñang ôû trong traàn lao oâ nhieãm, taâm luoân nhôù duïc laïc theá gian laø loãi laàm laø tai hoïa, phaûi nuoâi chí nguyeän xuaát traàn, giöõ phaïm haïnh thanh tònh laøm lôïi ích cho chuùng sanh.

]